روزنامه شهروند – مهتاب جودکی: کلبه‌های چوبی، خانه‌های کوهستانی با دیوارهای قطور، سقف‌های گنبدی و بوی کاه‌گل و سنگ‌چین‌های خانه‌های کوهستانی؛ اینها اگر جای خود را به خانه‌های تکراری شهری بدهند، روستاها هم کم‌کم از بین می‌روند. برای همین است که صاحبان اقامتگاه‌های بوم‌گردی می‌گویند کارشان احیای زندگی روستایی است.

پنج، شش سالی است که اقامتگاه‌های روستایی در ایران جان گرفته‌اند و این‌طور که از آخرین آمار سازمان میراث فرهنگی، صنایع‌دستی و گردشگری برمی‌آید حالا ٦٦٩ اقامتگاه در سرتاسر کشور داریم؛ البته به جز استان‌های آذربایجان شرقی، البرز و قم که هنوز هیچ مکانی برای شب مانی طرفداران این شاخه از گردشگری ندارند. رقمی که از نگاه کارشناسان حوزه گردشگری برای این وسعت بزرگ و ظرفیت بالا، همچنان کم است و از وعده سازمان برای رساندن اقامتگاه‌ها به دو‌هزار واحد، بسیار دور.

اقامتگاه‌های بوم گردی برای نخستین بار در مناطق کویری ایران به راه افتادند و خانه پدری مازیار آل داوود، یکی از فعالان گردشگری در خور و بیابانک یزد نخستین جایی بود که اوایل دهه ٨٠ به‌عنوان اقامتگاهی روستایی شناخته شد. با وجود ظرفیت‌های تاریخی و طبیعی ایران اما این نوع گردشگری و اقامت در خانه‌های روستایی که تفاوت زیادی با هتل‌های پر زرق و برق شهری دارند، هنوز در کشور ما تازه است. در دنیا از ٢٥‌سال پیش فعالیت‌هایی برای راه‌اندازی کسب و کارهایی برآمده از هویتی بومی و برای رسیدن به توسعه پایدار آغاز شده و بوم‌گردی و اقامتگاه‌های متفاوتش سال‌هاست در کشورهای مختلف پا گرفته‌اند. از اوایل دهه ٩٠ اما برای توسعه بیشتر گردشگری، اقامتگاه‌های روستایی در ایران هم بیشتر شده به‌طوری که با احتساب اقامتگاه‌های بدون مجوز می‌توان شمارشان را بیشتر از ٧٠٠ خانه تخمین زد.

«من خودم یک مهاجر برگشتی‌ام»

«من یک شهری بودم که از تهران رفتم به روستا. مردم خیلی تعجب کرده بودند و مشکوک شده بودند که این زن آمده «قلعه بالا» چه کار؟ این تصمیم را گرفتم تا زندگی به روستا برگردد. من یک مهاجر برگشتی‌ام و خیلی‌ها شبیه من برگشته‌اند.» این روایت کوتاه منیر تقدیسی است از مهاجرت معکوسش. دو دهه از فعالیت او در حوزه گردشگری می‌گذرد و او نخستین زنی است که اقامتگاهی بوم‌گردی در روستا به راه انداخت.

بازگشت زندگی به روستاهای فراموش شده

او می‌گوید: «‌سال ١٣٩٠ اقامتگاهی در منطقه بیارجمند شاهرود در روستای قلعه بالا خانه‌ای گرفتم و احیا کردم و خیلی هم شناخته شد. خوشبختانه بعد از آن ١٥ خانه دیگر در این منطقه اقامتگاه شدند و من از این بابت خیلی خوشحالم. اما من آن خانه را نخریده بودم و برای همین به صاحبش واگذار کردم و به گرمسار آمدم؛ آرادان،روستای پاده.»

آمدن او به روستای پاده اتفاق نادری بود و تلاش‌هایش برای تبدیل یک خانه رو به ویرانی به یک اقامتگاه ٢٠ اسفند ٩٥ به ثمر نشست و «نورخونه» پر رفت و آمد شد: «مردم روستا خیلی مشکوک شده بودند که این زن این‌جا چه می‌خواهد؟ درحالی‌که خیلی‌ها برای کار به شهر می‌رفتند، برگشتن به یک خانه ویرانه برایشان عجیب بود. ٧٠ گونی آت و آشغال از آن خانه خاک گرفته خالی کردم تا ببینم با آن چه می‌شود کرد. این کارها برای اهالی خیلی بی اهمیت بود درحالی‌که با هزینه‌ای که کردم می‌توانستم چند خانه بخرم.»

با این‌که اوایل ورود او به روستا نگاه‌ها مثبت نبود اما کم‌کم خود اهالی هم جلو آمدند. او برای ساخت‌وساز خانه از اهالی روستا کمک گرفت و حالا پذیرایی از میهمانان هم با کمک اهالی است و خرید مواد غذایی و صنایع دستی هم در پاده انجام می‌شود.«پس از ٦ ماه نتیجه تلاشم را که دیدند خیلی خوشحال شدند. خانه خرابه‌ای که کسی جرأت نداشت به آن پا بگذارد و دلشان می‌خواست تخریب شود حالا بسیار زیبا شده بود. بعد از این اتفاق ١٠ خانه دیگر هم درحال درست شدن است.» تقدیسی می‌گوید خوشحال است که نگاه‌ها به بوم‌گردی بیشتر از بعد فرهنگی است: «هدف ما از احیای یک خانه، احیای یک روستاست، بازگشت جوانان روستا و ایجاد اشتغال برای آنها در زادگاهشان.» حالا گردشگران به مقصد شاهرود یا شمال و حتی برای دیدن خود «نورخونه» راهی روستای پاده می‌شوند.

«آیین‌های منسوخ شده‌مان زنده می‌شود»

در اقامتگاه‌های بوم‌گردی به جز معماری خانه و مصالح مورد استفاده در آن، خوراکی‌ها و رسم و رسوم‌ها هم محلی است. حسن علی چِشُمی، دهیار روستای چشام در شهر داورزن استان خراسان رضوی  می‌گوید با دیدن اقامتگاه‌های دیگر در شهرهای مختلف تصمیم گرفته با کمک مردم روستا بوم‌گردی را در چشام رونق بدهد. این دهیار فعال در حوزه بوم‌گردی می‌گوید: «بعضی از خانه‌های محلی را خودمان سروسامان داده‌ایم و با همکاری صاحبخانه‌ها مجوز تبدیلشان به اقامتگاه بوم‌گردی را از سازمان میراث فرهنگی گرفته‌ایم. می‌خواهیم با این کار آیین‌ها و فرهنگمان و همین‌طور روستایمان حفظ شود. از بعضی از آیین‌هایی که در چشام داریم فقط نامی مانده و اصلا منسوخ شده‌اند، با راه‌اندازی این خانه‌ها، آیین‌هایمان هم زنده می‌شود.»

حسن علی چشمی می‌گوید ٢٠ خانه در این روستا هستند که اگر پای گردشگران به آنها باز شود، شبیه می‌شوند به موزه‌های زنده. همین حالا وقتی گردشگران از تهران، یزد و اصفهان به داورزن می‌آیند و راهی چشام می‌شوند، هیچ اقامتگاهی نیست و به ناچار گردشگران یک روزه برمی‌گردند. روستای چشام در ٤٥ کیلومتری داورزن و ٧٥ کیلومتری سبزوار است. مردم روستا امیدوارند که بناهای تاریخی و طبیعت کویری که دوستداران آسمان را برای رصد به چشام می‌کشاند، محصولات کشاورزی و فرهنگ آنها، گردشگران را به آن‌جا جذب کند.

«کسی ما را تبلیغ نمی‌کند»

تا پیش از شهریور ٩٤ کهگیلویه و بویراحمد هیچ اقامتگاه بوم‌گردی نداشت. «رئیس» نام نخستین بوم‌گردی در سی‌سخت است و البته تنها اقامتگاه این استان که ٣٥ نفر را در خود جا می‌دهد. دو‌سال از آغاز فعالیت این اقامتگاه گذشته اما فرهاد زابلی مالک آن  می‌گوید: « این کار در بلندمدت بازدهی دارد و بدون تبلیغ راه به جایی نمی‌بریم. باید تبلیغ کرد تا گردشگران، راهنمایان و شرکت‌های جهانگردی ما را بشناسند.»

بازگشت زندگی به روستاهای فراموش شده

نمایشگاه‌های بوم‌گردی که در سال‌های اخیر به راه افتاده‌اند مهمترین راه معرفی اقامتگاه‌ها هستند. مالک اقامتگاه رئیس می‌گوید نمایشگاه‌ها خیلی کمک می‌کنند اما اغلب برای اقامت در تهران و تبلیغ در شهر مشکل هست. «برای آخرین نمایشگاه که اسفند ٩٦ بود نه بیلبورد شهری زدند و نه اسمی بردند که فعالانی که از استان‌های مختلف تا تهران آمده‌اند. با کلی اعتراض یک بنر کوچک جلوی ورودی در برج میلاد زدند. ظاهرا برایشان مهم نبود و می‌خواستند در یک هفته قبل از‌ سال تحصیلی سوله‌های برج میلاد خالی نباشد. هیچ تبلیغاتی از بوم‌گردی و صنایع‌دستی نشد. در صورتی که برج شلوغ بود برای کنسرت و نمایشگاه هندوستان اما کار ما باید دیده شود و باید تورلیدرها و مردم اهل سفر از آن خبردار شوند. اما آن‌قدر خلوت بود که ما همه چیزمان را در غرفه می‌گذاشتیم و می‌رفتیم.»

بوم‌گردی در ایران استاندارد ندارد

کامیار انصاری، از فعالانی است که در حوزه معرفی جذابیت‌های گردشگری ایران فعالیت می‌کند. او و دوستانش استارت‌آپی برای این کار راه انداخته‌اند و بخش مهمی از آن را به گردشگری طبیعت و عشایری اختصاص داده‌اند تا بیش از همه اقامتگاه‌ها را به گردشگران خارجی معرفی کنند. چون معتقدند قدرت تمکن مالی گردشگران خارجی بیشتر است و حضور آنها می‌تواند برای ایجاد گردشگری پایدار و درآمد برای بوم‌گردی و اقامتگاه‌ها موثرتر باشد.

انصاری  توضیح می‌دهد: «در راستای این اهداف در چند استارت‌آپ ویکند در حوزه گردشگری در دانشگاه‌های تهران و صنعتی شریف شرکت کردیم. نام استارت‌آپمان را هم که برگزیده آن رویدادهای دانشگاهی است، «آرکاییک لند» گذاشته‌ایم. برخلاف سایت‌ها یا مجموعه‌های دیگر تلاش ما این است که با تولید مدیا و تصویر و استفاده از راهنمایان گردشگری محلی، اقامتگاه‌ها و جذابیت‌های تاریخی و طبیعی را شناسایی و معرفی کنیم.»

او با اشاره به این‌که وب‌سایت آرکئیک لند درحال حاضر ٤٠٠ اقامتگاه را معرفی کرده است ادامه می‌دهد: «تمام هدف ما این است که اقامتگاه‌ها بیشتر معرفی شوند. برای این‌که بتوانیم بیشتر از جوامع حمایت کنیم در کنار معرفی اقامتگاه‌ها صنایع‌دستی و دست‌سازه‌های آنها را هم معرفی می‌کنیم و امکان خرید و رزرواسیون ارزی ریالی را در سایت فراهم کرده‌ایم تا با حذف واسطه‌ها بتوانیم مستقیما در اکوسیستم محلی تأثیر بگذاریم.»

بازگشت زندگی به روستاهای فراموش شده

هاله آقابابا، راهنمای گردشگری و از تسهیلگران آرکئیک لند هم می‌گوید: «هدف ما این است که اگر بنا به معرفی اقامتگاه‌هاست استانداردهای مدنظر هم رعایت شود. هرچند با وجود در نظر گرفتن حد مشخصی از بهداشت و کیفیت خدمات، هنوز استانداردی برای بوم‌گردی در ایران تعریف نشده است. اگر استاندارد واحدی شکل بگیرد بسیاری از مسائل در این مورد حل خواهد شد.» به گفته او درحال حاضر انجمن بوم‌گردی بناست روی این موضوع کار کند تا استانداردی به تصویب برسد.

راهی طولانی تا دو‌هزار اقامتگاه

اقامتگاه‌های ایران در ٢٨ استان و ٢ منطقه آزاد پخش شده‌اند اما با تراکم‌های مختلف؛ بعضی یک خانه و بعضی ٢٠٠ واحد. از ٦٦٩ اقامتگاه کشور ٢٠٨ مورد در استان اصفهان، ١٠٤ مورد در کرمان و ١٠٢ مورد در استان یزد فعال هستند. این‌طور که از آمارهای سازمان میراث فرهنگی بر می‌آید اقامتگاه‌ها در ایران تنها در این چند استان تراکم بسیار بالایی دارد. آذربایجان‌شرقی و البرز هیچ اقامتگاهی ندارند، تنها اقامتگاه تهران که روستاهای بسیاری دارد، در ورامین است و تازگی‌ها بازسازی‌اش تمام شده. آبان ‌سال پیش مدیرکل میراث فرهنگی استان قم گفته بود ١٢ پرونده متقاضیان خانه‌های تاریخی در شهر و خانه‌های روستایی برای تبدیل این مکان‌ها به اقامتگاه‌های بوم‌گردی از سوی کارشناسان درحال بررسی است اما این خانه‌ها هنوز به سرانجامی نرسیده‌اند.

مازندران در نوروز ٩٧ بیشتر از ١٠‌میلیون مسافر را اسکان داد اما این استان ٥٤ اقامتگاه بوم‌گردی دارد و عجیب این‌که گیلان هم استان سرسبز همجوار مازندران است، فقط و فقط ٣ اقامتگاه روستایی دارد. در این میان منطقه آزاد قشم ٣٢ خانه بوم‌گردی در رتبه پنجم قرار گرفته است اما شبیه گیلان باز هم هست: کردستان، کرمانشاه، گلستان، هرمزگان، همدان، کهگیلویه و بویراحمد، زنجان، خوزستان، آذربایجان‌غربی، بوشهر، چابهار و مرکزی با وجود ظرفیت‌های تاریخی و طبیعی بی‌نظیر و بی‌شمارشان اما هرکدام کمتر از ٥ اقامتگاه دارند. این آمارها درحالی است که سازمان میراث فرهنگی از دو‌سال پیش وعده داده که شمار خانه‌های بوم‌گردی را به ۲۰۰۰ واحد خواهد رساند.

از بهمن‌ماه ‌سال پیش به دنبال صدور دستور رئیس سازمان درخصوص رسیدگی به مشکلات بوم‌گردی‌ها، بررسی میدانی اقامتگاه‌های بوم‌گردی در تمام استان‌های کشور آغاز شد و بنا شده «هر هفته اقامتگاه‌های بوم‌گردی یک استان» بررسی شود تا مشکلات و ظرفیت‌هایشان شناسایی شود. با وجود تمام کاستی‌ها اما بوم‌گردی آمده تا در دل خانه‌های روستایی پا بگیرد، شغلی برای روستاییان دست و پا کند، مهاجران رفته از روستا را بازگرداند و راهی برای زنده کردن فرهنگ‌های مختلف و معرفی‌شان باشد.



سلام پرشین کاملترین مرجع ایرانگردی و گردشگری


وب سایت روزیاتو: کوه زیبای دماوند با شکل مخروطی خود نزدیک به ۵ هزار متر به قلب آسمان قد کشیده و از آن ارتفاع دلبریایی می‌کند. دماوندی که بر اساس اسطوره‌های ایرانی، محل به بند کشیده شدن ضحاک است و هنوز هم برخی مردم تصور می‌کنند، او در آنجا زندانی‌است تا در آخرالزمان، بندِ اسارت را پاره کرده و کشتن خلق را آغاز نماید؛ تا در نهایت به دست گرشاسپ کشته شود.

دماوند برای ما نامی آشناست؛ بلندترین کوه ایران و خاورمیانه و بلندترین قلهٔ آتشفشانی آسیا که در بخش مرکزی رشته‌کوه البرز جای خوش کرده است. قله دماوند در فرهنگ کشور ایران مظهر پایداری و استواری است و یک نماد ملی و ارزشمند بشمار می‌رود.

۱۲ واقعیت جالب و خواندنی در مورد کوه دماوند؛ مظهر پایداری در ایران

کوه دماوند، تیرماه سال ۱۳۸۷ به عنوان یک اثر ملی ثبت شد. زمانی که آسمان صاف و آفتابی باشد، از شهرهای تهران، ورامین، قم و سواحل جنوبی دریای خزر قابل مشاهده است. این قله بر اساس تقسیمات کشوری، در بخش لاریجان شهرستان آمل در استان مازندران قرار دارد.

با این مقدمه، از شما دعوت می‌کنیم تا در ادامه این مطلب، با واقعیت‌های جالبی در مورد قله دماوند آشنا شوید که شاید تاکنون نمی‌دانستید.

۱- نام تاریخی دماوند، «دنباوند» بوده است

۱۲ واقعیت جالب و خواندنی در مورد کوه دماوند؛ مظهر پایداری در ایران

اغلب منابع تاریخی، نامِ این کوه سربه‌فلک کشیده را به دو صورت «دنباوند» یا «دماوند» یاد کرده‌اند. اما در برخی مستندات نام‌های کاملا متفاوتی همچون «بیکنی» یا «جبل لاجورد» نیز به‌چشم می‌خورند. از دیگر نام‌های باستانی این کوه آتشفشانی می‌توان به «دباوند» اشاره کرد.

دماوند در لغت به معنی دم و دود و بخار است.

۲- ارتفاع دماوند

۱۲ واقعیت جالب و خواندنی در مورد کوه دماوند؛ مظهر پایداری در ایران

ارتفاع قله دماوند از بالاترین تا پست‌ترین نقطه، ۴۶۶۱ متر اعلام شده است. این در حالیست که انجمن ملی آمار ایران، ارتفاع این کوه آتشفشانی را ۵۶۱۰ متر و ناسا ۵۶۷۰ متر ذکر کرده‌اند.

دماوند، در فهرست بلندترین قلّه‌های دنیا در جایگاه دوازدهم قرار گرفته است.

۳- نماد ملی ایران

دماوند را می‌توان به‌عنوان یکی از نمادهای ملی ایران بشمار آورد. به‌طوری که در قرن اخیر، عکس آن بارها بر روی یا پشت اسکناس‌های رسمی منتشره ایران به چاپ رسیده‌است.

۱۲ واقعیت جالب و خواندنی در مورد کوه دماوند؛ مظهر پایداری در ایران

عکس کوه دماوند روی اسکناس یکهزار ریالی

۱۲ واقعیت جالب و خواندنی در مورد کوه دماوند؛ مظهر پایداری در ایرانعکس کوه دماوند روی اسکناس ده هزار ریالی

۱۲ واقعیت جالب و خواندنی در مورد کوه دماوند؛ مظهر پایداری در ایرانعکس کوه دماوند روی اسکناس یک هزار ریالی

۴- سرمای شدید

۱۲ واقعیت جالب و خواندنی در مورد کوه دماوند؛ مظهر پایداری در ایران

قله دماوند دمای بسیار پایینی دارد به طوری که بر اساس گزارشات، کمترین درجه هوا در روزهای سرد زمستانی در ارتفاعات این کوه آتشفشانی به منفی ۶۰ درجه سانتی‌گراد هم می‌رسد. این در حالیست که در تابستان، دمای هوا منفی یک یا دو درجه سانتی‌گراد است. یعنی هر روز از سال به این قله صعود کنید، با هوای نسبتا سردی مواجه خواهید شد.

۵- پیشینه ادبی

۱۲ واقعیت جالب و خواندنی در مورد کوه دماوند؛ مظهر پایداری در ایران

دماوند در ادبیات و افسانه‌های ایران جایگاه ویژه‌ای دارد. نام این کوه را در آثار ادبی فارسی به وفور می‌توان دید. از جمله می‌توان به شاهنامه فردوسی، گرشاسپ‌نامه از اسدی طوسی، قصیده‌ای از ناصرخسرو، قصیده‌ای از خاقانی و منظومهٔ ویس و رامین از فخرالدین اسعد گرگانی اشاره کرد.

در اسطوره‌های ایرانی هم دماوند بسیار یاد شده است. از جمله اینکه گفته می‌شود فریدون (از شخصیت‌های اساطیری ایران)، ضحاک را در آنجا در غاری به بند کشیده‌است. در تاریخ بلعمی هم محل زندگی کیومرث کوه دماوند اعلام شده‌است. برخی عوام معتقد هستند که در قلهٔ دماوند، زمین هموار است و از چاهی که بر فراز آن قرار دارد، روشنی بیرون آید.

۶- یکی از قله‌های خطرناک دنیا

۱۲ واقعیت جالب و خواندنی در مورد کوه دماوند؛ مظهر پایداری در ایران

در سال ۱۳۹۰ خورشیدی، مجله نشنال جئوگرافی طی اعلام رسمی ۱۰ کوه و قله خطرناک دنیا، در رده‌بندی خود کوه دماوند در شمال ایران را در رتبه دهم قرار داد.

۷- اولین صعود به دماوند در سال ۲۹۲ هجری بوده

۱۲ واقعیت جالب و خواندنی در مورد کوه دماوند؛ مظهر پایداری در ایران

گفته می‌شود ابودلف خزرجی اولین فردی است که مدعی صعود به دماوند است. او در سفرنامه خود در سال ۲۹۲ هجری به صعودش اشاره کرده‌ و قله دماوند را توصیف کرده است.

۸- کوهی مملو از یخچال‌های طبیعی

۱۲ واقعیت جالب و خواندنی در مورد کوه دماوند؛ مظهر پایداری در ایران

یخچال‌های معروف دماوند شامل سیوله (جبهه شمالی)، دوبی سل (جبهه شمالی)، عروسک‌ها (جبهه شمالی)، دره یخار (شمال شرقی)، خورتاب سر، یخچال شمال غربی و یخچال غربی هستند.

۹- اولین فوران آتشفشانی دماوند

۱۲ واقعیت جالب و خواندنی در مورد کوه دماوند؛ مظهر پایداری در ایران

دماوند را یک کوه آتشفشان نیمه فعال می‌دانند و گفته می‌شود که نخستین فوران آن نزدیک به ۲ میلیون (۱٫۷۸) سال پیش رخ داده است. بر اساس روش‌های زمین‎‌شناختی، عمر این کوه را حدود ۳۸ هزار و ۵۰۰ سال تخمین زده‌اند.

البته بد نیست اشاره کنیم که فعالیت آتشفشانی عمده‌ای که باعث شکل‌گیری این آتشفشان شده است در حدود ۱۰ هزار سال قبل روی داده‌است. چشمه‌های آبگرم و گوگردی شاهدانی برای نیمه فعال بودن این آتشفشان هستند.

۱۰- جشن روز ملی دماوند

۱۲ واقعیت جالب و خواندنی در مورد کوه دماوند؛ مظهر پایداری در ایران

جالب است بدانید که در استان مازندران، در شب سیزدهم آبان‌ماه هر سال روز ملی دماوند برگزار می‌شود. این جشن به ثبت ملی نیز رسیده‌است.

۱۱- باد با سرعت ۱۵۰ کیلومتر در ساعت

در کوه دماوند، سرعت توفان گاهی از ۱۵۰ کیلومتر در ساعت هم می‌گذرد. سرعت باد در کوهپایه‌ها گاه به ۷۰ کیلومتر در ساعت می‌رسد. بیشتر بادها از غرب و شمال غربی می‌وزند.

۱۲- آبشار یخی

۱۲ واقعیت جالب و خواندنی در مورد کوه دماوند؛ مظهر پایداری در ایران

در جبههٔ جنوبی کوه دماوند آبشاری یخ زده وجود دارد که در جهان منحصر به فرد است. بلندی آبشار یخی ۷ متر و قطر آن ۳ متر است و نکته جالب در مورد این آبشار این است که یخ آن هیچ‌گاه ذوب نمی‌شود.

جالب اینجاست که در فصل تابستان، هر روز بر اثر تابش آفتاب در حدود ظهر و یک ساعت بعد از ظهر، دمای هوا به بالای صفر می‌رسد و به دنبال آن آب بسیار کمی جاری می‌شود و در حدود ۴ بعد از ظهر، دمای هوا به زیر صفر می‌رسد و یخ ذوب شده دوباره منجمد می‌شود و به این ترتیب آبشاری یخی پدید می‌آید که همواره یخ زده‌است.

آبشار یخی دماوند در ارتفاع ۵ هزار و یکصد متری از سطح دریا قرار دارد و به این لحاظ، مرتفع‌ترین آبشار در خاورمیانه بشمار می‌رود.

۱۳- دشت شقایق

۱۲ واقعیت جالب و خواندنی در مورد کوه دماوند؛ مظهر پایداری در ایران

دامنه کوه دماوند در ارتفاع ۲ هزار تا ۳ هزار و ۵۰۰ متری پوشیده از شقایق است. این شقایق منحصر به فرد در دنیا شناخته شده‌است و با نام شقایق لار و رینه در کتاب‌های معتبر گیاه‌شناسی جهان به ثبت رسیده است.

۱۴- حیوانات وحشی

خرس، روباه، شغال، سگ، گرگ از جمله جانورانی هستند که در پیرامون دماوند پراکنده‌اند و تا ارتفاع ۴ هزار متری کوه دماوند هم دیده می‌شوند. از پرندگان شکارچی هم می‌توان عقاب طلایی، جغد و خفاش را می‌توان نام برد که در قله دماوند زندگی می‌کنند.



سلام پرشین کاملترین مرجع ایرانگردی و گردشگری


وب سایت اسنپ تریپ: چشمه‌های آب گرم به دلیل خواص درمانی‌شان از جاذبه‌های گردشگری ایران محسوب می‌شوند و برای بسیاری از آنهایی که سالهاست از دردهای عضلانی و مفصلی رنج می‌برند، امیدی برای تسکین دردها به حساب می‌آیند. در سراسر ایران چشمه‌های آبگرم زیادی وجود دارد، از چشمه‌های آبگرم سرعین که شهرت زیادی دارند تا چشمه آبگرم محلات که هم به تهران نزدیک است و هم به سه استان قم، مرکزی و اصفهان. با اسنپ تریپ همراه باشید تا سری به این شهر بزنیم.

محلات کجا واقع شده؟

چشمه آبگرم محلات و جاذبه های گردشگری این شهر

محلات یکی از شهرهای استان مرکزی است. این شهر با تهران ۲۷۱ کیلومتر، با اراک ۱۱۱ کیلومتر، با قم ۱۲۱ کیلومتر و با اصفهان ۲۰۹ کیلومتر فاصله دارد. نزدیکترین شهر به محلات دلیجان است که در فاصله ۳۰ کیلومتری از آن قرار گرفته، راه رسیدن نیز از همینجا می‌گذرد و برای رفتن به آبگرم باید از جاده دلیجان – محلات و جاده اصلی قم – اصفهان (از طریق جاده دودهک – خورهه) گذر کرد. آبگرم محلات در شمال شرقی این شهر و در فاصله ۱۵ کیلومتری‌اش قرار گرفته.

آبگرم محلات از زمان‌های دور مورد توجه گردشگران زیادی بوده است. برخی سابقه استفاده از این چشمه‌ها را مربوط به دوره باستان می‌دانند که تا امروز ادامه پیدا کرده است. در سال ۱۳۵۰ استفاده زیاد از این چشمه‌ها باعث شد یک مجتمع آب درمانی در محل مظهر چشمه ساخته شود که حالا هم بخش زنانه دارد و هم مردانه. هرکدام از این بخش‌ها هم دارای استخر و دوش‌های مجزایی هستند.

این منطقه شامل ۶ چشمه کوچک و بزرگ است که اسم‌هایی متناسب با خاصیت درمانی این چشمه‌ها دارند. شفا، حکیم، دنبه، سلیمانیه، سودا و رماتیسم اسم چشمه‌های این منطقه است. آب این چشمه‌ها از نوع آب‌هاى گرم عمقى است که بیش‌تر از بخار خمیره سنگ‌هاى سوزان درون پوسته زمین به وجود مى‌آید و به سطح زمین مى‌آید. عمق این نوع آب‌هاى گرم گاهى به ۲۰ هزار متر و گرمای بعضی‌هایشان تا ۱۰۰ درجه میرسد. باید بدانید چشمه حکیم از بقیه دمای کمتری دارد.

ویژگی‌های آبگرم محلات

چشمه آبگرم محلات و جاذبه های گردشگری این شهر

از ویژگی‌های بارز چشمه آبگرم محلات ترکیب آب‌های سولفاته و کلسیک در آن است و به همین دلیل از دسته آب‌های هیپورترمال محسوب می‌شود و در درمان بیماری‌های کبدی، صفراوی، کلیوی و دستگاه گوارش و بویژه بیماری‌های رماتیسمی استخوانی و پوستی به کار می‌آید. گاز رادون این چشمه نیز موجب درمان بیماری‌های ریوی می‌شود. اما ویژگی‌های این چشمه همینها نیست.

برخلاف بیشتر آب‌های گرم، از بوی بد گوگرد که بسیاری را از رفتن به چشمه‌های آبگرم فراری داده در اینجا خبری نیست.

دمای آب این چشمه ۴۸ سانتی‌گراد است و به خاطر وجود منیزیم، کلسیم، سدیم، ید، آهن، آمونیاک و فلوئور هرساله عده زیادی از آنهایی که به دردهای عضلانی و مفصلی و بیماری‌های عصبی دچارند، راهی‌اش می‌شوند. درمان سیاتیک، روماتیسم، تسکین پادرد، کمر درد، گرفتگی عضلانی و عصبی و التیام پیدا کردن بیماری‌های پوستی و قارچی مثل درماتیت مزمن و اگزما از دیگر خواص این چشمه است، ضمن اینکه آبش خواب‌آور و اشتها‌آور هم هست.

جاذبه‌های گردشگری محلات که باید دید

چشمه آبگرم محلات و جاذبه های گردشگری این شهر

محلات یکی از خوش آب و هواترین جاهای ایران است و به خصوص در بهار و تابستان پرگل می‌شود. به محلات به خاطر باغ‌ها،مزارع پرگل و هوای مطبوعش، هلند ایران و بهشت افسانه‌ای ایران می‌گویند.

از جاهایی که در سفر به محلات باید دید اینهاست: چنار دوهزار ساله محلات واقع در میدان چنار این شهر و سرچشمه محلات واقع در شمال شهر است. چشمه‌ای پرآب در حاشیه پارکی با درختان سربه فلک کشیده و آبنمایی پلکانی، زیبایی‌ این چشمه را که آبش در جوی بیشتر خیابان‌های شهر جاریست دوچندان کرده‌اند.

دهکده گل‌های زینتی محلات در ۱۱۰ هکتار که بزرگترین دهکده پرورش گل ایران و شامل ۳۰۰ گلخانه و باغ کاکتوس است، در جاده دلیجان-محلات از دیگر جاذبه‌های توریستی این شهر محسوب می‌شود.

هتل آبگرم محلات

چشمه آبگرم محلات و جاذبه های گردشگری این شهر

اگر به قصد رفتن به چشمه آبگرم محلات راهی‌اش می‌شوید و قصد اقامت در این منطقه را دارید هتل آبگرم محلات می‌تواند برایتان ایده‌آل باشد. هتل آبگرم محلات در فاصله چندقدمی این چشمه واقع شده و با داشتن استخری در زیرزمینش که از آب چشمه تغذیه می‌کند همان خاصیت درمانی را دارد. این هتل دارای ۲۴ ویلای لوکس است و با داشتن رستوران و چایخانه سنتی می‌تواند تجربه سفر به محلات را به تجربه‌اش شیرین‌تر تبدیل کند.



سلام پرشین کاملترین مرجع ایرانگردی و گردشگری


ماهنامه همشهری سرزمین من – سمیه گلابگیریان: کوچه های خشتی این شهر را باید قدم زد، در میان بادگیرهای برافراشته، خنکای دلچسب خانه هایش در روزهای داغ و کویری تابستان یزد را حس کرد، از کنار خانه های ساکنان خونگرمش که وفادارانه به سبک معماری کهن کویرنشینان ایران همچنان در میان این بافت تاریخی زنده مانده است، گذشت و از آرامش کویر لذت برد. به یزد که سفر کنید گویی به تاریخ سفر کرده اید؛

 

کوچه پس کوچه های این بافت خشتی و میراث جهانی، آثار تاریخی فراوانی را در دل خود جای داده است که با گردش در میان آن ها حتما زبان به تحسین این شهر کویری می گشایید. در محله های قدیمی شهر پیاده راه بیفتید تا یزد زیبا، غافلگیرتان کند؛ برای پیاده روی در شهر خشتی یزد راه های ریلی، هوایی و جاده ای می تواند شما را از هر شهر و استانی به استان یزد در مرکز ایران برساند.

 

قدم در کوچه‌های نرفته‌ی «یزد» 

چه بخریم؟

کویر شیرین

باقلوا، قطاب، لوز بیدمشک، حاجی بادام و لوز پسته ها معروف ترین سوغات های خوراکی یزد هستند که می توانید آن ها را از تمام قنادی های یزد بخرید. معروف ترین شیرینی فروشی یزد؛ حاج خلیفه رهبر است با سه شعبه، یکی در میدان امیرچخماق، دیگری در بلوار جمهوری کنار امامزاده سید جعفر و شعبه جدیدی در بلوار دانشگاه صفاییه یزد. بهترین ترمه ها و زیباترین طلاها را هم می توانید در بازار «خان» پیدا کنید و یکی از کارگاه های دارایی بافی یزد هم در کنار «زندان اسکندر» است. اگر دوست دارید آخرین کارگاه های حناسابی یا «مازاری کاری» یزد را ببینید، باید وارد خیابان کاشانی شوید و به کوچه مازاری کاری بروید.

 

قدم در کوچه‌های نرفته‌ی «یزد»

کجا بگردیم؟

پیاده در تاریخ

بیشترین تجمع آثار تاریخی یزد در بافت تاریخی اطراف محله «فهادان» است پس پیاده راه بیفتید؛ گردش را از این محله آغاز کنید و به سمت جنوب شهر بروید.

محله فهادان: فهادان از قدیمی ترین محله های یزد است که شکل سنتی خود را حفظ کرده و از معدود بافت های سنتی زنده ایران است. با پیاده روی در این مسیر می توانید از خانه «عرب زاده» (موزه سکه)، خانه «نواب وکیل»، خانه «لاری ها»، مسجد جامع یزد، «زندان اسکندر»، و خانه قاجاری «هتل موزه فهادان» در مجاورت آن دیدن کنید.

 

قدم در کوچه‌های نرفته‌ی «یزد» 

مجموعه امیرچخماق: در یزدگردی تان حتما سری به مجموعه امیرچخماقِ بازمانده از عهد تیموری هم بزنید. برای دیدن این مجموعه باید تا خیابان امام خمینی (ره) بروید که شاهراه اصلی بافت تاریخی یزد است و بعد به سمت خیابان مسجد جامع حرکت کنید. یک مسجد تاریخی، تکیه و نخل مشهورش، بازارچه، حمام، کاروانسرا، خانقاه، آب انبار و البته یک میدان بزرگ، آن جا در انتظار شماست.

 

قدم در کوچه‌های نرفته‌ی «یزد» 

مجموعه امیرچخماق 

بازار یزد: بازارچه های خان، شاهزاده فاضل، زرگری و مسگرها، بازارهای معروف و البته دیدنی یزد هستند که علاوه بر تاریخ گردی، انواع سوغات شهر یزد را هم در آن ها می توانید پیدا کنید. این بازارها همگی در نزدیکی میدان امیرچخماق قرار دارند.

 

قدم در کوچه‌های نرفته‌ی «یزد» 

بازار یزد

موزه آب: راست می گویند که ساکنان کویر بهتر از هر کس دیگری، قدر آب را می دانند. کافی است برای فهمیدن آن، به موزه آب یزد سری بزنید. بیش از 15 سال است که خانه کلاهدوزهای یزد در ابتدای خیابان قیام و در نزدیکی میدان امیرچخماق تبدیل به موزه آب شده است؛ موزه ای در خانه تاریخی پنج طبقه دوران قاجار که در آن با قدیمی ترین شویه های دستیابی و نگهداری آب در ایران آشنا خواهیدشد.

 

قدم در کوچه‌های نرفته‌ی «یزد» 

موزه آب


باغ دولت آباد:
گردش در این باغ باصفا و میراث جهانی یزد را از دست ندهید؛ باغی ایرانی با مجموعه ای تاریخی و بادگیر بلند 33 متری در میان آن که در فهرست جهانی یونسکو به ثبت رسیده است. در اصلی باغ دولت آباد در خیابان شهید رجایی قرار دارد و می توانید بعد از بازدید و گشتی در باغ، روی نیمکت و تخت های چوبی کافی آن استراحتی کنید و چای یا بستنی و فالوده بخورید.

 

قدم در کوچه‌های نرفته‌ی «یزد» 

 باغ دولت آباد

آتشکده: برای دیدن آتشکده زرتشتیان یزد که چند سالی است بخشی از آن برای بازدید گردشگران باز شده باید به خیابان آیت الله کاشانی، کوچه آتشکده بروید. دیدن آتش این آتشکده که گفته می شود از دوره ساسانی تا امروز هنوز شعله ور است می تواند از جاذبه های هیجان انگیز بازدید باشد. این آتشکده هر روز به جز روزهایی که در آن مراسم مذهبی برپاست و تعطیلات رسمی، برای بازدید عموم باز است. ساعت بزرگ «مارکار» یا میدان ساعت یزد هم در نزدیکی همین آتشکده قرار دارد.

 

قدم در کوچه‌های نرفته‌ی «یزد» 

 آتشکده

میراث جهانی


بافت تاریخی یزد که به سبک معماری کویری ایران و از خشت و گل پس از قرن ها هنوز پابرجاست، به عنوان بزرگ ترین بافت تاریخی در فهرست میراث جهانی به ثبت رسیده است.

 

قدم در کوچه‌های نرفته‌ی «یزد» 

چطور برسیم؟

خودروی شخصی: از تمامی شهرهای اطراف یزد، جاده آسفالته و راحتی برای یزد وجود دارد. از تهران تا یزد مسیرتان از کویر می گذرد و بعد از گشت و گذار در شهرهای قم، کاشان، اردستان، نائین، اردکان، میبد و اشکذر به مقصد می رسید.

وسایل نقلیه عمومی: پایانه های شهرهای مختلف ایران به سمت یزد اتوبوس دارند. اتوبوس های معمولی و وی‌آی‌پی شما را از تهران حدود هشت ساعته به یزد خواهندرساند. از بیشتر فرودگاه های ایران و ایستگاه های قطار شهرهای بزرگ هم می توانید راهی یزد شوید.



سلام پرشین کاملترین مرجع ایرانگردی و گردشگری


ماهنامه همشهری سرزمین من – رضا یوسفی: سفر به استان اصفهان مساوی است با اقامت در خانه های مجلل ایرانی، گردش در میان دیدنی های پایتخت پنج سلسله ایرانی، شب نشینی های کویری و گپ زدن های دور آتش. گشت و گذار در اصفهان داستان دیگری است؛ در این شهر می توانید آثار تاریخی تماشایی را از نزدیک ببینید، از کاخ های خوش نقش  و نگار گرفته تا خانه ها و پل هایی تاریخی.

 

برای گشت و گذار در اصفهان و دیدنی های اطرافش باید چند روز وقت گذاشت و برای گشت و گذار در میان آثار تماشایی این استان دست کم چند هفته، اما می توان گزیده سفر بود و پیش از شروع این سفر، چند مسیر و جاذبه را انتخاب کرد و راه افتاد.

چطور برسیم؟ یک مسیر پیشنهادی


تهران تا قم را در مسیر آزادراه خلیج فارس و بعد در آزادراه قم- کاشان برانید؛ مسیر جایگزین، جاده قدیم قم- کاشان است که یک راست تا کاشان می رود. برای رسیدن به «متین آباد» باید در جاده قدیم کاشان – اردستان که راهش را از میدان بسیج کاشان جدا می کند، برانید. بعد از آن، پس از 58 کیلومتر به «بادرود» بپیچید. در میدان امام خمینی (ره) بادرود به سمت روستای «خالدآباد» بروید، بعد از «ده آباد»، «متین آباد» را می بینید. از خروجی جاده کاشان- اردستان تا کمپ متین آباد 20 کیلومتر راه در پیش دارید. برای ادامه مسیر باید راه رفته را تا بادرود بازگردید و خود را به آزادراه کاشان- نطنز برسانید و با 29 کیلومتر رانندگی در آزادراه، نطنز را ببینید.

 

سفر به اصفهان، پایتخت تاریخی ایران 

از نطنز تا اصفهان را از آزادراه بروید، برای رسیدن به مقصد بعدی از اصفهان به سمت نجف آباد بیرون بزنید. نجف آباد را از بلوار دفاع مقدس دور بزنید و تا «دامنه» برانید. در این شهر به سمت راست بپیچید تا به خوانسار برسید. اصفهان تا خوانسار 150 کیلومتر است و از خوانسار تا گلپایگان 30 کیلومتر راه دارید.

سفر به اصفهان، پایتخت تاریخی ایران 

کاشان؛ یک شهر پرخانه


در طول بازار کاشان می توانید به ترتیب مسجد صفوی میرعماد، تیمچه امین الدوله و مسجد مدرسه سلطانی را ببینید و در حوالی خیابان علوی، در جنوب خیابان فاضل می توانید از خانه های مجلل عباسیان، عامری ها، طباطبایی، بروجردی و حمام سلطان امیراحمد بازدید کنید. تماشای خانه عامری را که بزرگ ترین و زیباترین خانه ایران است، نباید از دست داد. این خانه به ابراهیم خلیل خان عامری، حاکم ناحیه کاشان تعلق داشته و زیبایی ایوان ها و حوضخانه ها و حمام اختصاصی اش قابل توصیف نیست.

 

سفر به اصفهان، پایتخت تاریخی ایران 

مسجد و مدرسه آقا بزرگ کاشان

هفت حیاط بزرگ و باغجه های سرسبز آن از دوره زندیه پابرجاست. احتمالا زیباترین اثر در کاشان «مسجد آقابزرگ» است؛ این مسجد که تنها مسجد پنج طبقه جهان اسلام است، دارای گنبد و بارگاه باشکوهی است. صحن وسیع و باغچه بندی و حجره های متعدد آن از بهترین فضاهای مدرسه ای زمان است. در یکی از حجره های مسجد، مقبره خاندان معتبر و فرهنگی نراقی است، البته، دیدن باغ مصفای فین و شنیدن داستان هایش در انتهای خیابان امیرکبیر، همیشه برای مسافران این شهر وسوسه کننده بوده است.

 

اصفهان؛ گردش در نصف جهان


برای پیاده روی در اصفهان، می توانید از این محورها حرکت کنید؛ جویباره (میدان قیام تا سروش)، حسن آباد (نقش جهان تا چهارراه نقاشی)، دردشت (میدان قیام تا چهارراه ابن سینا)، تخت فولاد (خیابان دهش تا خیابان سعادت آباد)، مسجد سید (بازار درب کوشک تا میدان شهدا) و جلفا (چهارراه توحید تا محتشم کاشانی).

میدان نقش جهان: زیباترین میدان تاریخی ایران و آثار مهم دیدنی اش نیاز به معرفی ندارند، به آن جا که برسید، عالی قاپو، مسجد جامع عباسی، مسجد شیخ لطف الله و سردر بازار قیصریه را خواهید دید. در خیابان استانداری که نزدیک میدان است، به کاخ زیبای چهلستون می رسید. از ما که بشنوید، برای تماشای این مجموعه حداقل یک روز باید وقت بگذارید؛ چرا که محدوده این میدان چندین کافه و غذاخوری خوب وجود دارد.

 

سفر به اصفهان، پایتخت تاریخی ایران 

 

مسجد جامع: یکی از مهم ترین بناهای اصفهان، مسجد جامع است. می توانید در بازار قدیم (در میدان امام علی (ع)) بگردید و به ورودی 200 ساله بنا برسید. حواس تان باشد که اگر وقت نماز ظهر یا مغرب باشد، درهای فضاهای داخلی بسته اند و نمی توانید گنبد تاج الملک، گنبد نظام الملک یا بقایای ستون 1400 ساله را ببینید. «مسجد جامع» موزه ای است از هنر معماری سلسله های مختلف تاریخ ایران. شبستان یک هزارساله سلجوقی، مسجد چهار ایوانی، گچبری های محراب 700 ساله الجایتو و آثار منحصر به فرد از دوره های دیگری مثل تیموری، صفوی و قاجار را می توانید این جا ببینید.

 

سفر به اصفهان، پایتخت تاریخی ایران 

 

سردر جورجیر: امکان ندارد از ضلع شمال غربی مسجد حکیم، عبور کنید و چشمان تان با تعجب روی سردر دیلمی «جورجیر» نماند؛ سردری که تنها یادگار به جا مانده از مسجد جامع جورجیر (مسجد جامع صغیر) و نمونه ای برگزیده از آجرکاری و گره سازی دوره دیالمه در اصفهان است. حواس تان به قوس شکنج با کنگره بزرگ یازده پر بالای سردر، نقوش چلیپای ایرانی و کتیبه های به خط کوفی اش باشد. این سردر در سال 1335از زیر کاهگل بیرون آورده شد.

 

سفر به اصفهان، پایتخت تاریخی ایران 
 

پل ها: خشکسالی های خیر، زاینده رود را به رودی فصلی تبدیل کرده اند همراه با بستر رودخانه، می توانید پل های زیبای اصفهان را هم تماشا کنید. پل گردی را از شرق اصفهان شروع کنید. اول به پل دوره ساسانی «شهرستان» می رسید و بعد پل «خواجو» که مربوط به زمان شاه عباس دوم صفوی است. شاه عباس الو، پل «جویی» را ساخته که در میان مردم به «پل چوبی» معروف است. همین طور که به راه تان ادامه بدهید، به «سی و سه پل» 400 ساله می رسید؛ پلی که چهارباغ بالا را به چهارباغ عباسی متصل می کند. بعد از چند پل در این محدوده، به پل تاریخی صفوی «مارنان» می رسید. تمام دو طرف حاشیه زاینده رود، از پل شهرستان تا مارنان را پارک ها و فضاهای سبز تشکیل می دهند.

 

سفر به اصفهان، پایتخت تاریخی ایران 

 پل خواجو

 

محله جلفا: اگر فرصت کردید، حتما چند ساعتی در محله زیبای «وانک» پیاده روی کنید. این محله یکی از قدیمی ترین محلات شهر اصفهان است و از قدیم محل اقامت ارامنه این شهر بوده، به همین دلیل در این محله چندین کلیسا وجود دارد. یکی از معدود کلیساهای قابل بازدید اصفهان در ایام نوروز، کلیسای تاریخی «وانک» در این محله قرار دارد. این محله علاوه بر این، سنگفرش های زیبا و کافه های متنوعی دارد که جان می دهند برای پیاده روی در یک عصر زیبای بهاری.

 

 سفر به اصفهان، پایتخت تاریخی ایران

باغ پرندگان: باغ پرندگان تقریبا برای همه جذاب است؛ چه آن ها که این حیوانات را به صورت خانگی نگه می دارند یا آن ها که هرگز یکی از آن ها را در دست نگرفته اند. این جا پرنده های کوچک و بزرگ از کنار پایتان رد می شوند، از پلیکان و قوی سیاه گرفته تا فلامینگو و طاووس. این باغ در شمال زاینده رود و داخل پارک «ناژوان» قرار دارد. به هیچ وجه به پرنده ها غذا ندهید؛ چه نان خشک و چه پفک. می توانید وقت بازگشت از باغ پرندگان، در پارک ناژوان تله سیژ سوار شوید. یک گزینه دیگر هم دارید، می توانید به کوه «صُفه» بروید و از یک پارک کوهستانی که تله کابین هم دارد، لذت ببرید.

 

سفر به اصفهان، پایتخت تاریخی ایران 

 


نطنز؛ تاریخ در کوهپایه


مسجد جامع: دیدن نطنز تاریخی را با مسجد جامع و  مقبره «شیخ عبدالصمد نطنزی» از عرفای قرن هفتم هجری، آغاز کنید. این مجموعه را که شامل صحن، ایوان های خوش قد و قامت، خانقاه، درخت دو هزار ساله و مقبره شیخ عبدالصمد است، می توانید به واسطه مناره رشیدش در حاشیه خیابان مالک اشتر بیابید. مجموعه منحصر به فرد مسجدجامع نطنز و مقبره شیخ عبدالصمد محصول استادی و کاربلدی معماران دوره ایلخانی است.

 

سفر به اصفهان، پایتخت تاریخی ایران 

 

زیارت: همچنین مقبره امامزاده عبدالله (ع) از نوادگان امام علی (ع) در کوی علیاء، منطقه باغستان و مقبره امامزاده رقیه خاتون (س) دختر گرامی امام موسی کاظم (ع) در کنار خیابان رهن، فرصتی هستند برای زیارت و خلوت کردن با خودتان. البته از این جهت که هر دو بر بلندی کوه هستند، می توانید دورنمای شهر نطنز را هم تماشا کنید. کاروانسرای صفوی «کوه آب» در حاشیه بلوار شهید بهشتی و رو به روی کوه «گنبد باز» از دیگر دیدنی های نطنز است. همچنین سری به حمام تاریخی «افوشته» بزنید که در محله ای به همین نام در نزدیکی خیابان مطهری است.

 

 سفر به اصفهان، پایتخت تاریخی ایران


کویرگردی؛ یک کویر، هزار آسمان


شمال شرقی استان اصفهان در دل دشت کویر قرار گرفته است.

کویر مرنجاب: کویر مرنجاب در نزدیکی شهر «آران و بیدگل» قرار دارد که از کاشان حدود پنج کیلومتر فاصله دارد. در آران و بیدگل باید به سمت، امامزاده هلال ابن علی (ع) و بلوار ارتش یا همان خروجی کویری آران و بیدگل برسید. بلوار ارتش بعد از پنج کیلومتر تمام می شود و در سمت راست تان ساختمان های ارتش را می بینید. حالا در مقابل تان یک راه خاکی در سمت چپ تان یک راه آسفالت وجود دارد. راه خاکی را انتخاب کنید و آرام برانید تا بعد از 45 کیلومتر از جاده خاکی به کاروانسرای مرنجاب برسید.

 

سفر به اصفهان، پایتخت تاریخی ایران 

 

کاروانسرای مرنجاب: پیش از آن که به کاروانسرا برسید، قسمتی از دریاچه نمک را در سمت چپ خود می بینید و می توانید وارد راه فرعی آن شده و در قسمت های محکم دریاچه قدم بزنید. کمی جلوتر و در کنار یک آب انبار، تپه های شنی یا رمل ها را در سمت راست خود می بینید و می توانید کفش و جوراب تان را دربیاورید و پاها را در ماسه بادی های نرم کویر بگذارید. این کاروانسرا در سال 1013 قمری به دستور شاه عباس صفوی ساخته شده و جنس مصالح آن گچ و آجر است. این کاروانسرا یک قنات آب شیرین و یک استخر قدیمی در کنارش دارد آب این قنات درختان کاروانسرا را هم سیراب می کند. ممکن است در شب هایی که مهمان کاروانسرا هستید، گروه های اهل رصد و نجوم روی پشت بام این کاروانسرا مشغول رصد ستارگان باشند. یک سرویس بهداشتی نیمه مجهز هم در کاروانسرا وجود دارد.

 

 سفر به اصفهان، پایتخت تاریخی ایران

خور: خور یکی از شهرهای تاریخی کویر مرکزی ایران است که مساجد تاریخی و بافت سنتی دارد. به این ها باید نخلستان های دورتادور شهر را که البته در آتش سوزی چند سال قبل، بسیار آسیب دیدند هم اضافه کنید. اگر جاده خور را به سمت طبس ادامه دهید می توانید کویر «طبقه» یا دریاچه نمک را ببینید. این کویر در 30 کیلومتری خور به سمت طبس قرار دارد و جاده از میان این دریاچه نمک عبور می کند.

 

سفر به اصفهان، پایتخت تاریخی ایران 

 

مصر و فرحزاد: این دو روستا که در فاصله پنج کیلومتری از یکدیگر قرار دارند، به علت بافت کویری طبیعتی منحصر به فرد دارند. این دو روستا با تپه های شن روان و البته نخلستان و باغ و چند گندمزار احاطه شده اند. «چال سلکنون»، «تخت عروس» و «تخت عباسی» و همین طور نیزار روستای مصر از جذابیت های این منطقه است.

 

 سفر به اصفهان، پایتخت تاریخی ایران

هتل سنتی مصر و فرحزاد

جندق: جندق یکی از شهرهای تاریخی در مسیر عبور از کویر مرکزی است که بعضی آن را به انوشیروان ساسانی نسبت می دهند. این شهر یک قلعه تماشایی دارد که در بافت تاریخی قرار گرفته. غیر از کویرهای اطراف شهر، خانه شاعر معاصر، «یغمای جندقی» هم برای تماشا وجود دارد.

 

سفر به اصفهان، پایتخت تاریخی ایران 

بیاضه: روستای زیبای بیاضه در 50 کیلومتری جنوب شرقی خور و بیابانک قرار دارد. معروف ترین دیدنی این روستا قلعه «بیاضه» است که ناصرخسرو هم در سفرنامه اش به آن اشاره کرده است. یک قلعه خشت و گلی که ساخت اولیه اش به دوره ساسانی بر می گردد، با بنایی چندطبقه و یک خندق عمیق. بعضی معتقدند این قلعه در دوره اسماعیلیه از پایگاه یاران حسن صباح بوده. بافت تاریخی این روستا هم بسیار تماشایی است و قدمت مسجد جامع آن هم به دوره صفوی بر می گردد.

 

سفر به اصفهان، پایتخت تاریخی ایران 

گرمه: گرمه در 40 کیلومتری جنوب خور قرار دارد. غیر از جذابیت های کویری، می توانید به تماشای نخلستان های اطراف روستا بروید. در وسط نخلستان گرمه هم یک آبگیر زیبا قرار دارد که آب آن از چشمه ای در کوه های شمال این منطقه سرچشمه می گیرد، البته این جا یک قلعه تاریخی هم دارد.

 

سفر به اصفهان، پایتخت تاریخی ایران 

متین آباد: یکی از کم خطرترین مسیرهای دسترسی به کویر مرکزی ایران، مسیر دسترسی به کمپ متین آباد است. این کمپ در 25 کیلومتری نطنز و در ابتدای نرمی و دلنوازی رمل های کویر مرکزی ایران قرار دارد. زیارت مزار علی عباس (ع) و محمد (ع) از فرزندان امام موسی بن جعفر (ع) نیز در شهر «بادرود» برای تان مهیاست.

 

 سفر به اصفهان، پایتخت تاریخی ایران



سلام پرشین کاملترین مرجع ایرانگردی و گردشگری


ماهنامه دنیای زنان: صبح زود راه افتادیم. این بار فصل پاییز است و هوس انگور خوردن در باغ، به سر اهالی گروه زده بود. توافق کردیم سفری دو روزه به سمت شهر ملایر، شهر انگور و شیره و کشمش، داشته باشیم.

 

تاریکی های صبح و پس از خوردن صبحانه مفصل و خوشمزه رستوران مهتاب مسیر را ادامه می دهیم. گذر از شهر قم و اراک و بالاخره نزدیکی های ظهر به آب و هوای خوب کوهپایه ای حوالی توره می رسیم. از خوشی های داخل اتوبوس نمی شود به آسانی گذشت. شعر و شاعری برپا و بازار داغ گفتگوهای چهل نفری در دستان رهبر گروه. متوجه نمی شوی کی به مقصد می رسی. اما هوای خوب پر از اکسیژن که صورتت را نوازش می دهد می دانی که نزدیک مقصد هستی. گندم های درو شده در مزارع و درختان صنوبر و گردو، زردآلو و هلو و آلوی باغستان های نزدیک ملایر.

ملایر و طبیعت معتدل کوهستانی

ملایر شهری بزرگ و تاریخی در غرب ایران است. این شهر مرکز شهرستان ملایر و در سیصد و هشتاد و شش کیلومتری غرب پایتخت و در هفتاد کیلومتری جنوب شرقی مرکز استان واقع شده. بعد از همدان اولین شهر بزرگ استان، از نظر جمعیت به شمار می آید. ملایر در معنا به سرزمین آریایی ها تعبیر شده است. قدمت سکونت در محل کنونی ملایر به تمدن ایلام باز می گردد. پس از ایلامی ها، مادها در ملایر ساکن شدند. مردم مهمان دوستش به زبان فارسی و گویش ملایری تکلم می کنند.

 

سفر به شهر جهانی انگور، ملایر

ملایر دارای طبیعت معتدل کوهستانی با زمستان های سرد و پر برف و تابستان های معتدل است. وجود روستاها و زمین های وسیع کشاورزی و باغ های حاصلخیز انگور، همچنین گستردگی صنعت مبلمان و منبت در توسعه آن موثر بوده اند. از جمله آثار دیدنی در ملایر می توان به پارک سیفیه، یخچال میرفتاح، شهر زیرزمینی دوره اشکانیان، موزه خانه لطفعلیان، پروژه در دست احداث مینی ورد، بام ملایر و دریاچه کوثر اشاره کرد.

 

 سفر به شهر جهانی انگور، ملایر

به مقصد که می رسیم، نوید صرف ناهار در یکی از خانه های سبک قدیمی ملایر را به ما می دهند. دیگر سر از پا نمی شناسیم. برای مان آبگوشت محلی پخته باشند و با ترشی های گوناگون معروف آنجا کنارش و نان تازه محلی، پس از استراحتی کوتاه گروه به راه می افتد تا از مکان های دیدنی بازدید کند.

 


بازار شهر ملایر

بازار قدیمی شهر را تا قبل از تعطیلی نباید از قلم انداخت. در آستانه ورودی آن انواع سبزی های محلی و بوی گیاهان تازه دارویی و کوهی مشامت را خوب نوازش می دهد. انواع سوغات شهر کشمش، سایه خشک، مویز، آلو خشک، پره آلو و زردآلو، شیره انگور، باسلق، سجق، ترخینه، گردو، کلوچه ملایر و هر چه بگویی کم گفته ایم.

 

 سفر به ملایر، شهر جهانی انگور

 


ملایر؛ زادگاه انگور

ملایر زادگاه انگور و فرآورده های آن یعنی کشمش و شیره انگور است. همچنین نوعی شیرینی به نام باسلوق از شیره انگور می سازند که بسیار لذیذ است. به دلیل داشتن دشت های پهناور، زنبورهای عسل این شهر، عسل های خوشمزه ای هم تولید می کنند. گردو نیز دیگر سوغات ملایر است. آنچه بر جذابیت این شهر می افزاید بندهایی است که در برخی از اتاق های خانه های قدیمی با سقف تیرک چوبی می بینی. انگورها از این بندها آویزان می شوند تا در سایه خشک شوند. به آنها سایه خشک می گویند. طعم طبیعی و خوشمزه کشمش واقعی را آنجا بچشید. بی نظیر است.

 

 سفر به شهر جهانی انگور، ملایر

 


خانه لطفعلیان

خانه لطفعلیان دیدنی است، با حیاطی بزرگ در وسط خانه و پنجره های رنگی دور تا دور که به حیاط مشرف می باشند و اتاق ها را زیباتر نموده اند. پله هایی باریک که شما را به طبقه بالا هدایت می کنند. معماری خاصی دارد. نمای خارجی خانه کاهگلی و فاقد پنجره است. گفته می شود دلیل حفاظتی داشته است. سقف طبقه دوم با تیرک های چوبی درست شده که به نوبه خود بی نظیر و دیدنی است.

 

 سفر به شهر جهانی انگور، ملایر

 


پارک سیفیه

پارک سیفیه، با صفا با چنارهای منحصر به فرد و تنومند قدیمی اش و هوای تمیز و خنک شباهنگام هوش را از سرت می برد. بالای آن بام ملایر و شهر را زیر پای خود می توانید خوب ببینید.

 

 سفر به ملایر، شهر جهانی انگور

 


یخچال قدیمی دوقوزپله

یخچال قدیمی دوقوزپله، در محله قدیمی به همین نام در کنار نهر کوچکی واقع شده است. این بنا از آثار باقیمانده دوره قاجاریه است که از آن یخ می گرفتند.

 

 سفر به شهر جهانی انگور، ملایر

 


طرح جهان مینیاتوری

این طرح که چهارمین طرح جهان مینیاتوری در دنیاست تاکنون تنها در سه کشور چین، ژاپن و بلژیک احداث شده است. برای اجرای این طرح 138 اثر تاریخی مطرح جهان شناسایی شده و در مقیاس یک دهم در این طرح گردشگری احداث می شود. آثار تاریخی چون برج ایفل، اهرام ثلاثه، پرسپولیس، دروازه قرآن، تخت جمشید و سایر آثار مطرح جهان و ایران در طرح مینی ورد خواهد بود که بیش از 15 اثر آن مربوط به آثار تاریخی مطرح جهان و بقیه، ایرانی است.

 

 سفر به شهر جهانی انگور، ملایر

 


بانوی نیکوکار ملایری

در اینجا ذکر یادی از بانوی خیر ملایری به نام فخرالحاجیه ترکمان سهرابی که موسس مدرسه دخترانه این شهر و بیمارستان فخریه بوده است، جایز است. بانویی نیکوکار که ملایری ها همیشه وی را به خاطر خواهند سپرد. مدرسه و بیمارستانی که هنوز هم پابرجاست و یادبود آن بانوی بزرگوار.

 

 سفر به شهر جهانی انگور، ملایر

 


باغ های انگور و مراسم شیره پزی

دیدن باغ های انگور و مراسم شیره پزی در رأس برنامه های گروه قرار دارد. شب را پس از این گشت های پشت هم باید زودتر خوابید.

 

 سفر به شهر جهانی انگور، ملایر

 


روستای مانیزان

صبح زود با اکسیژن فراوان هوای تمیز شهر آماده بسوی بازدید از روستای مانیزان و مراسم شیره پزی شدیم. روستای مانیزان در جنوب شرقی ملایر با محصولات فراوان زراعی و باغی و مهم تر از همه انگور، پذیرای گروه ماست.

 

 سفر به شهر جهانی انگور، ملایر

انگور ملایر در کشور بی نظیر است. این انگورهای تولید شده بخصوص در روستای مانیزان به دلیل خاک با کیفیت این منطقه بسیار شیرین و مرغوب هستند و با توجه به مهارت بالای اهالی این روستا در پخت شیره، با کیفیت ترین شیره و انگور و باسلق کشور در این روستا تولید می شود. شیره انگور محصولی بسیار مقوی است که از انگور کشمشی درست می شود.



سلام پرشین کاملترین مرجع ایرانگردی و گردشگری


هفته نامه کرگدن – مریم اطیابی: میدان مشق در زمین فتحعلی شاه قاجار، خارج از حصارهای شهر، کنار خندق شمالی در زمینی به مساحت حدود 25 هکتار به ابعاد 430 قدم در 540 قدم ساخته شد.

«امروز نایب السلطنه (کامران میرزا امیرکبیر) زن های فقیر را در میدان مشق جمع  کرده، به این معنی که گفته بودیم، به هزار نفر از زن های فقیر بلیت بدهند، در میدان مشق حاضر شوند؛ هزار تومان ما پول می دهیم، نایب السلطنه به آن ها تقسیم کند. امروز نایب السلطنه پول را برده بود؛ میرزامحمدخان هم با نایب السلطنه بود. وقتی وارد میدان مشق شده بودند، دیده بودند زن ها از هزار تجاوز کرده، به سه هزار نفر رسیده اند؛ لابد هزار تومان را طوری تقسیم کرده بود که با کمال نظم به همه رسیده، پولشان را گرفته، خوشحال رفته بودند.»(نقل و تلخیص از روزنامه خاطرات ناصرالدین شاه)

قرار است به موزه ملک بروم و این جا میدان مشق است؛ محدوده ای که از شمال به خیابان سوم اسفند (سرهنگ سخایی کنونی)، از شرق به خیابان علاءالدوله (فردوسی کنونی)، از غرب به خیابان قوام السلطنه (سی تیر کنونی) و از جنوب به خیابان باغشاه یا سپه (امام خمینی کنونی) محدود می شود و موزه ملک بعد از سردر باغ ملی سمت چپ این میدان چشم انتظار بازدیدکنندگان است.

 

 برسد به دست حاج حسین آقا ملک

از سردر باغ ملی که بگذری، میتوانی مردمان را از دوره قاجار تاکنون در میدان مشق تصور کنی؛ آن هنگام را که عباس میرزا برای نجات ایران از تجاوز روس ها به  مشق نظامی سربازان دلبسته بود، یا روزگاری را که نقاره زنان بر سر در این میدان می رفتند و صبح و عصر نقاره می زدند و عده ای مطرب با لباس های خاص طلوع و غروب را به پایتخت نشینان اعلام می کردند، یا زمانی را که ناصرالدین شاه با لباس نظامی و سردوشی و کلاهی که الماس «دریای نور» بر آن می درخشید، از ارتش سان می دید، یا جنازه میرزارضا کرمانی بر دار را که قاتل ناصرالدین شاه بود و اعدام شد.

صداهای دیگر هم می آید؛ صدای بازی الک دولک، تمرین دوچرخه سواری و موتور سیکلت سواری، فرود آمدن هواپیمای نوع بلریو با خلبان لهستانی اش در جنگ  جهانی اول که سه روز مردم تهران را به تماشا خود کشاند، مراسم روضه خوانی و عزاداری سردار سپه، توپ وسط میدان که هر روز ساعت 12 ظهر و در ایام ماه رمضان در سحر و افطار شلیک می شد، شور مارگیران، شعبده بازان، قلندران و درویش ها آن هنگام که این جا باغ ملی بود و…

میدان مشق در زمان فتحعلی شاه قاجار در خارج از حصارهای شهر، کنار خندق شمالی، در زمینی به مساحت حدود 25 هکتار به ابعاد 430 قدم در 540 قدم ساخته شده. جنگ های 25 ساله پی در پی دوره فتحعلی شاه با روس ها، بی خانمانی، بدبختی و ویرانی عجیبی را بر ایران مستولی کرد. فتحعلی شاه و عباس میرزا چاره را در ارتقای توان نیروهای نظامی خود دانستند. از این رو ایران از فرانسه و انگلیس کمک خواست تا ارتش را که توان رویارویی با ارتش مدرن روسیه را نداشت، آموزش دهد و با فنون نظامی روز جهان آشنا کند.

در نتیجه دولت فرانسه هیئتی هفتاد نفره به فرماندهی ژنرال گاردان را به تهران فرستاد تا به تربیت پیاده نظام ایران در میدان مشق بپردازد. علت انتخاب میدان مشق نزدیکی آن به میدان توپخانه و ارگ سلطنتی بود.

در سال 1240 شمسی دیواری به دور میدان مشق کشیدند، محمدخان سپهسالار، وزیر جنگ دوره ناصرالدین شاه، در سال 1241 آن جا را تجدید بنا کرد و دیواری آجری به همراه طاق نما ساخت. حالا دیگر میدان مشق اصطبل، کالسکه خانه، باروخانه و… داشت و هفته ای یک بار شاه ایران و هر روز هم یکی از امرای ارتش مانند سپهسالار یا شاهزاده حمزه میرزا حشمت الله از نیروهای نظامی در حال تیراندازی با توپ و تفنگ و سایر تمرین های نظامی دیدن می کرد.

 

 برسد به دست حاج حسین آقا ملک

با گسترش تهران، میدان مشق در داخل شهر قرار گرفت. در همین ایام و در سفر دوم ناصرالدین شاه به اروپا، روس ها شاه را مجبور کردند تا یک فوج قزاق را برای آموزش ارتش راهی ایران کند، به این ترتیب جای مستشاران نظامی را قزاق های روسی گرفتند و قزاقخانه و عمارت کلاه فرنگی را در این میدان بنا نهادند. از سویی بخش هایی از زمین شمالی میدان مشق به هیئت امریکایی مبلغ دین مسیح برای احداث کلیسا و بیمارستان واگذار شد.

در اواخر حکومت احمدشاه با قدرت گرفتن سردار سپه به عنوان وزیر جنگ، میدان در سال 1301 به شکل مربع درآمد و دیوارهایی با طاق نماهای آجری گرداگرد آن ساخته و صاحب نقاره خانه ای به جای سردر ناصری شد. براساس عکس های پیشین، سردر قدیم در گوشه جنوب شرقی میدان و رو به میدان توپخانه بوده است. دو طرف بنای سردر دو اتاقک نگهبانی بود که با ساخته شدن بنای پست در شرق و کمپانی نفت ایران و انگلیس در غرب، احتمالا از بین رفت.

 

رضاخان دستور ساخت سردر جدید را برای یادبود کودتای سوم اسفند 1299 و فتح تهران داد و استاد جعفرخان معمارباشی که سردر مجلس و مدرسه فیروز بهرام را ساخته بود، سردر میدان مشق را بنا نهاد. کاشیکاری و نقاشی روی کاشی های سردر هم اثر استاد حاج حسین کاشی پز (متولد قم) است که در حال حاضر فرزندانش به خاندان خاک نگار مقدم مشهورند. می گویند او برای طراحی نقش سربازان و قزاقان از مدل های زنده استفاده می کرد و کارگاهش درست مقابل سردر باغ ملی بود.

با به قدرت رسیدن رضاشاه، پادگان ها به خارج از شهر رفتند و در میدان مشق باشگاه افسران، زندان موقت شهربانی و وزارت جنگ شکل گرفت. در سال 1306 تصمیم بر این شد که بخشی از میدان مشق به باغی عمومی تبدیل شود و افزون بر ساختمان مهمانخانه بلدیه، بناهایی برای تئاتر، سینما، بوفه، زمین تنیس و فوتبال و… در قسمت آخر میدان که به خیابان سپه (امام خمینی) وصل می شد، جانمایی و دکان ها و مغازه هایی ساخه شود.

به این ترتیب بلدیه تهران دو کامیون شمشاد از رشت به میدان مشق آورد و درختان را غرس کرد و در ضلع غربی میدان باغی را احداث کرد که هر چند پنج سال بیشتر رونق نداشت، اما به باغ ملی شناخته می شد و تا امروز شب های این باغ و چراغ های روشن آن، جشن های اعیاد مذهبی، جشن صنوف مختلف، آتش بازی و موسیقی آن از ذهن ها پاک نشد. گواهش نام سردر میدان مشق است که همه به سردر باغ ملی می شناسندش. بعدها جای این باغ را ساختمان های موزه ملی، کتابخانه و وزارت امور خارجه گرفت.

اما موزه ملک از چه زمانی در میدان مشق خوش نشین شد؟ مرحوم حسین ملک متولد تهران در سال 1250 شمسی و درگذشته به سال 1351، فرزند ارشد حاج محمدکاظم ملک التجار بود. خانواده اش اصالتا تبریزی و مجتهدزاده بودند. خیریات و موقوفات حاج حسین آقا زبانزد خاص و عام است، تا آن جا که آستان قدس رضوی اداره ای به نام اداره موقوفات ملک دارد.

کتابخانه و موزه بزرگ ملک تهران هم از موقوفات او است. حاج حسین آقازاده تهران و ساکن مشهد، دو میلیون مترمربع زمین هم در مشهد به ساخت خانه برای فرهنگیان اختصاص داده و چند ده هزار متر زمین هم وقف ساخت پارک عمومی در مشهد کرده است.

مرضیه مرتضوی، کارشناس ارشد تاریخ و موزه دار موزه ملک، درباره او نوشته است: «مرحوم ملک در سال 1316 با وقف نامه ای شش دانگ عمارت پدری را به انضمام کلیه کتب و نسخ خطی، خطوط خوشنویسی، کتب ایرانی، فرنگی، عربی، تابلوهای نقاشی وقف کرد.

 

او کتابخانه اش را از مشهد به خانه پدری در تهران انتقال داد، اما چون این مسجد در دل بازار تهران، میان مسجد شاه و مسجد ملک و در بازار حلبی سازها قرار داشت و بیشتر محل رفت و آمد بازاریان بود، قطعه زمینی به متراژ 6000 مترمربع واقع در باغ ملی تهران را در مقابل املاکی که رضاشاه در جوار کاخ سعدآباد از او گرفته بود، از شهرداری وقت جهت تاسیس کتابخانه گرفت، اما چون زمین در قلب وزارت امور خارجه بود و این وزارتخانه از آن زمین برای فرود بالگرد استفاده می کرد تا زمان حیات حاج حسین آقا (1351 شمسی) کار احداث بنا عملی نشد.

 

 برسد به دست حاج حسین آقا ملک

 

پس از انقلاب با پیگیری های عزت ملک، ناظر استصوابی موقوفات ملک و دختر آن مرحوم، از امام خمینی (ره) این قطعه زمین از وزارت امور خارجه بازپس گرفته و به آستان قدس رضوی واگذار شد تا طبق وصیت مرحوم ملک در آن کتابخانه احداث شود.»

کار احداث بنا در سال 1364 آغاز شد و موزه و کتابخانه ملک به طور رسمی سال 1376 افتتاح شد. در مردادماه امسال در طبقه دوم کتابخانه و موزه ملی ملک، تالارهای جدید موزه ای با نام «مجموعه تمبرهای حاج حسین آقا ملک» و «تالار هزار داستان» افتتاح شده است.
حالا مجموعه ای از تمبرهای گنجینه حاج حسین ملک و گنجینه تمبرهای اهدایی به این مجموعه از قبیل مجموعه مرحوم ثابتی، مرحوم قوامی، بانو نسرین دستغیب بهشتی و… در این موزه به نمایش گذاشته شده اند. نخستین تمبر در سال 1840 میلادی در لندن از تکه کاغذ سیاه و کوچکی با تصویر ملکه الیزابت تهیه شد که چون یک پنس ارزش داشت، بعدها به تمبر پنی سیاه معروف شد.

نوزده سال بعد، ناصرالدین شاه پس از سفرش به اروپا در بازگشت به ایران، گروهی را مامور کرد تا ایران صاحب تمبر شود. این هیئت در سال 1244 شمسی به کوشش محسن خان سرتیپ (معین الملک) از طریق اداره پست فرانسه با طراح فرانسوی به نام «آلبرت بار» آشنا و وارد مذاکره می شود و از او می خواهد طرحی را برای تمبر ایران آماده کند. به این ترتیب از سال 1247 خورشیدی ایران هم صاحب تمبر شد.

سیستم پست نخستین بار به دستور کوروش کبیر و با راه اندازی چاپارخانه در ایران شکل گرفت. چاپارخانه ساختمان های بین راهی بودند که چاپارها (حاملان نامه ها و دستورات دولتی از مرکز به ایالات و برعکس) برای استراحت و تعویض اسب های خسته با اسب های تازه نفس به این امکان مراجعه می کردند.

جالب است بدانیم به گفته هرودوت، تاریخ نویس یونان باستان، این سخن داریوش هخامنشی درباره چاپارهای ایران است: «نه برف، نه باران، نه گرما، نه تاریکی شب نمی تواند این پیک ها را از انجام تند و تیز وظیفه شان بازدارد.» و حالا سردر اداره پست «جیمز فارلی» شهر نیویورک نوشته ای با این اقتباس تبدیل به شعار مشهوری برای این مرکز شده است: «باران یا آفتاب، برف یا بوران، ما پیغام های خود را خواهیم رساند!»

نشان تمبر رسمی ایران، معروف به «تمبر باقری»، در دوره قاجار با نشان رسمی دولت ایران، «شیر و خورشید»، منتشر شد؛ تصویر شیری ایستاده که شمشیری در دست راستش گرفته و خورشیدی از پشت آن پیداست؛ همچنین در چهار طرف آن عدد مربوط به بهای تمبر شامل 8، 4، 2، 1 شاهی نقش بسته بود.

سری تمبر سلاطین هم شامل چهره پادشاهان قاجار از ناصرالدین شاه تا دوره پهلوی است که البته این سری افزون بر چهره شاهان ایران، آثار تاریخی معماری ایران را هم به نمایش می گذارد.

سری تصویر ناصرالدین شاه در اتریش چاپ شده است، اما به طور کلی سری نخست تمبرها علاوه بر اتریش، بیشتر در هلند و فرانسه چاپ شدند. یکی از تمبرهای جالب در این دسته تمبری است که به مناسبت پنجاهمین سالگرد سلطنت ناصرالدین شاه چاپ شده که چون شاه زودتر از آماده شدن تمبر ترور شد، این تمبر دیگر مورد استفاده قرار نگرفت.

جالب این که در بین مجموعه تمبرها، تمبرهایی وجود دارد که در انتشار آن ها با روش چاپ سنگی یا لیتوگراف حتی در شیوه های نوین و با فیلم و زینک اشتباهاتی رخ داده است؛ اشتباهاتی مانند جا به جایی در رنگ (دپلاسه)، اشتباه وسط وارو، دو طرفه که گروه ویژه ای در تمبرها ایجاد کردند. وسیله ای به نام سورشارژ یا انگ هم وجود دارد که فلزی یا لاستیکی است با طرح، نام، تاریخ یا قیمت جدید که با جوهرهای رنگی روی تمبرها چاپ می شود؛ سورشارژ هم می تواند باعث ایجاد تمبرهای اشتباه شود.

 

سورشارژ به دلایل مختلفی روی تمبر قرار می گیرد؛ یکی از آن ها تغییر حکومت است. زمانی که حکومت قاجار به پهلوی و پهلوی به جمهوری اسلامی تغییر کرده، سورشارژها هم دگرگون شده اند؛ مثلا در موزه ملک تمبری هست که چهره احمدشاه را بر روی تمبر سیاه چاپ کرده اند. چهره محمدرضا شاه هم سیاه شده است.

 

 برسد به دست حاج حسین آقا ملک

فاطمه رازی پور، کارشناس موزه ملک و مسئول بخش تمبر این موزه، می گوید: «سری تمبرهای «ویکتور کاستین» هم برای مجموعه داران ایرانی حائز اهمیت است. در سال 1280 شمسی (1902 میلادی) به دلیل کمبود تمبر در ایران، دولت تمبرهایی به صورت موقتی منتشر کرد. در این بین برخی مراکز پستی بدون اجازه اقدام به چاپ تمبر در شهرستان ها کردند. از جمله رئیس بلژیکی پست و گمرک خراسان، ویکتور کاستین، که بعدها به همین دلیل از ایران اخراج شد. او یک سری تمبر با ذکر حروف مخفف اول نام و نام خانوادگی خود و به خط لاتین در وسط تمبر چاپ کرد که در پستخانه های مشهد، قوچان و بجنورد مورد استفاده قرار گرفت.»

در جنگ جهانی اول ایران هم به نوعی دیگری جنگ شد و کمشکش های سیاسی باعث شد نامه هایی که در کشورهای مختلف جا به جا می شود، مهر سانسور بخورد و محتوای آن چک شود تا در صورت لزوم این نامه ها معدوم شود و هرگز به مقصد نرسد.

در ویترین موزه ملک نامه ای هست که مهر سانسور جرج پنجم در فرانسه را خورده و بار دیگر مهر سانسور شهرستان برازجان بر آن نقش بسته است. تمبرهای انقلابی هم سری جذابی هستند. تمبرهای حکومت موقت آزادستان، تمبرهای حکومت میرزا کوچک خان و تمبرهای سری لار به رهبری عبدالحسین مجتهد که در لارستان چاپ شده است. در عرف و دیپلماسی سیاسی ضرب سکه و تمبر مستقل از دو نشان اعلام استقلال و خودمختاری هستند.

یکی از ویترین ها به راحتی همه را مسحور می کند. تا به حال فکر کرده اید یک تمبر می تواند با پوست ماهی، چوب پنبه و… تهیه شود؟ در موزه ملک تمبرهای یادبودی وجود دارد که از ابریشم، چرم، پوست ماهی کاد، چوب درخت غان (توس)، چوب پنبه، شماره دوزی و نقاشی پشت شیشه برای طراحی آن استفاده شده است. برخی تمبرهای یادبود و مناسبتی ایران هم جذاب است؛ مانند تمبر گفت و گوی تمدن ها، یادبود شهدا، روز کودک با عکس هایی از شهید فهمیده، روباه و زاغ، دختری سوار تاب و نوروزهای مختلف، کنگر بزرگداشت فردوسی، لباس محلی کردستان و…

جدیدترین تمبر یادبود هم تمبر مشترک ایران و ارمنستان است با تصاویر مسجد کبود ایروان و کلیسای وانک ایران که در تاریخ 17 مرداد 95 منتشر شده است. حتما به موزه ملک سر بزنید و قسمت های مختلف آن، به ویژه دو بخش تمبر و نمایشگاه هزار داستان، را ببینید. نمایشگاه هزار داستان هم گزیده ای است از قصه ها و روایت هایی که صدها سال سینه به سینه در میان ایرانیان نقل شده، گاه به نظم درآمده و گاه به نثر نوشته شده است. در این نمایشگاه افزود بر دیدن نسخ خطی مصور می توانید داستان ها را از طریق دستگاهی بشنوید یا صفحات آن را ورق بزنید و بخوانید.



سلام پرشین کاملترین مرجع ایرانگردی و گردشگری


تیوپ سواری

تیوپ سواری یکی از تفریحات هیجان انگیز و فوق العاده لذت بخش تو پایتخته که ارزش این رو هم داره که اون رو بار‌ها تکرا کنین، برای تیوپ سواری باید به پیست پرواز در آسمان بری که تو دریاچه چیتگر هم قرار گرفته. این تفریح یکی از تفریحات هیجان انگیز در تهران هست که برای لحاظاتی حس پرواز در آسمون بهتون دست میده.

هیجان گردی؛ در پایتخت خوش بگذرانید

 


 

بولینگ

بولینگ هم از اون دسته ورزش‌های بی حاشیه‌ای که برای تمرکز و استراحت ذهن خیلی عالیه. اگر به دنبال یه تفریح آروم و بی درد سر هستین بهتون توصیه میکنیم که سری به بولینگ سرزمین عجایب بزنین و هیجان‌های کوچیک و لذت بخش رو هم بچشین.

هیجان گردی؛ در پایتخت خوش بگذرانید

 


 

پینت بال

بهترین و هیجان انگیز‌ترین ورزشی که میتونه انرژی شما رو تخلیه کنه و لحظات پر خنده‌ای رو براتون بسازه پینت بال هست که در اون دو تیم تشکیل میدین و درست مثل قدیم‌ها با هم تفنگ بازی میکنین، با این تفاوت که اینبار گلوله‌های رنگی رو به سمت هم پرتاب میکنین که لباس‌های مخصوصی که به تنتونه هم رنگی میشه. اگر به این ورزش علاقه‌مند شدین میتونین سری به پینت بال برج میلاد بزنین و یکروز هیجانی رو هم تجربه کنین.

هیجان گردی؛ در پایتخت خوش بگذرانید

 


 

سورتمه تهران

تاحالا سورتمه رو تجربه کردی و دوس داری از امکانات اون استفاده کنی و کمی آدرنالین خونت رو بالا ببری. میتونی سرعت سورتمه خودت رو تنظیم کنی و درجه سرعت و شتابش رو هم خودت انتخاب کنی. لذت سورتمه سواری تو تهران اینه که میتونی از تماشای مناظر اطرافت هم نهایت لذت رو ببری.

هیجان گردی؛ در پایتخت خوش بگذرانید

 


 

جت اسکی

اگه عاشق قایق سواری و آب بازی هستی و فکر میکنی تهران هیچ جورساحلی نداره تا ازش لذت ببری باید بگیم که هنوز تفریحات هیجان انگیزی مثل جت اسکی رو تجربه نکردی. تهران دریاچه مصنوعی بزرگی داره که دریاچه چیتگر و دریاچه فشافویه در اتوبان قم نمونه ایی از اونهاست. تو این مکان‌ها میتونی تجربه‌های لذت بخشی از تفریحات هیجان انگیز در تهران رو داشته باشی.

تفریحات هیجان انگیز در تهران

 


 

پارک ژوراسیک تهران

تماشای عصر دایناسور‌ها تو تهران به نظر لذت بخش و جالب میاد. در تهران پارکی وجود داره که در سال ۹۲ افتتاح شد و از طراحی‌های فوق العاده طبیعی در اون‌ها استفاده شده، بصورتی که اون‌ها قادر به حرکت هم هستن. پس اگه به دایناسور‌ها و نحوه زندگی و از تخم بیرون اومدنشون علاقه داری بهتره تا سری به پارک ژوراسیک تهران بزنی

هیجان گردی؛ در پایتخت خوش بگذرانید

 


 

بانجی جامپینگ

هیجان انگیزترین و یا شاید ترسناک‌ترین تفریح که میتونه حسابی ضربان قلبت رو بالا ببره بانجی جامپینگ در تهران هست که فرد در اون از طناب بلند و محکمی آویزون میشه از ارتفاع خیلی بلند هم سقوط میکنه. بانجی جامپینگ توچال و بوستان ولایت بهترن گزینه‌ها برای طعم این تفریح لذت بخش هستن. این گزینه از تفریحات در تهران میتونه لحظات به یاد موندنی رو براتون ماندگار کنه.

هیجان گردی؛ در پایتخت خوش بگذرانید

 


 

کارتینگ

اگه اهل رقابت و مسابقه هستی و عشق ماشین سواری و سرعت و انجام تفریحات در تهران رو داری، بهتره که کارتینگ رو هم تجربه کنی. با جمع دوستانتون به مجموعه کارتیگ در ضلع شرقی استادیوم آزادی قرار گرفته برید و با هم مسابقه‌های هیجان انگیزی رو هم تجربه کنین.

هیجان گردی؛ در پایتخت خوش بگذرانید

 


 

زیپ لاین

اگر پرواز کردن یکی از آرزوهای دیرینت بوده، بهترین راه برای تحقق بخشیدن به اون انجام ورزش زیپ لاینه. به این صورت که بایه قرقره به سیم بکسل که در عرض دره هست متصل میشین و یه مسیر مشخصی رو هم تا انتهای اون طی میکنین این ورزش هم یکی از لذت‌های هیجان در تهران هست.

هیجان گردی؛ در پایتخت خوش بگذرانید



سلام پرشین کاملترین مرجع ایرانگردی و گردشگری


روزنامه قانون: نسيم خنك و دل‌انگيز مهركه به‌مشام مي‌رسد، كوله‌بار سفر نيز بسته مي‌شود تا از نزديك، فصل هزار رنگ و زيباي خزان را لمس كنيم. به‌جرات مي‌توان گفت مهر، بهترين زمان ممكن براي سفر است. در اين گزارش چند مقصد گردشگري براي سفر در اين ماه را معرفي مي‌كنيم كه بايكديگر مي‌خوانيم.

آسیاب‌خرابه جلفا

 

 مهر؛ ماه گردش‌های طلایی

آسیاب‌خرابه، یکی از مکان‌های دیدنی و گردشگری استان آذربایجان شرقی است که در شهرستان جلفا واقع شده است. در گذشته در این محل، آسیابی آبى وجود داشت که با استفاده از آبشار کار مى‌کرد اما در حال حاضر خرابه‌اى بیش از این آسیاب باقى نمانده ، به همین دلیل به نام آسیاب خرابه معروف شده است.

 

چشم‌انداز بدیع و هوای خنک و جاذبه‌های دلپذیر در اطراف آبشار موجب جذب هزاران نفر از مشتاقان به‌ سمت آن شده است. این تفرجگاه دلگشا از لحاظ چشم‌انداز و زیبایی از نقاطی منحصر به فرد محسوب شده و معادلی برای خود ندارد. تمام سطوح دیواره آبشار ،پوشیده از خزه و گیاهان آبزی شده و مناظر دل‌انگیزی را پدید آورده است.

 


نگيني به‌نام روستای زیارت

 

 مهر؛ ماه گردش‌های طلایی

روستای زیارت، یکی از روستاهای استان گلستان است. وجود امام‌زاده عبدا… در این دهکده موجب شده تا از قدیم این روستا به این نام خوانده شود. زیارت به علت برخورداری از هوای به‌نسبت خشک و خنک، بازدیدکنندگان بسیار زیادی دارد.

 

از اماکن دیدنی این روستا می‌توان به آبشارهای زیبا، چشمه آبگرم، امام‌زاده و همچنین بافت قدیمی روستا (خرابه‌های قدیمی در جنگل زیارت به نام تخت خسرو،تخت دیکا، اسپندیار محله و…) اشاره کرد.از نکات جالب در مورد این روستا، میانگین عمر بالای مردم آن است که علت آن نیز، زندگی طبیعی و استفاده از مواد‌غذایی جنگلی است. خوب است بدانید این روستا جزو ۲۰ روستای برتر گردشگری ایران است.

 


روستاي بره‌سر گيلان

 

 مهر؛ ماه گردش‌های طلایی

بره‌سر، روستایی واقع در استان گیلان و منطقه‌ای کوهستانی با آب و هوای معتدل کوهستانی است. این روستا دارای جنگل‌های راش بکر و زیبا و گونه نادر سوسن چلچراغ است که محلی‌ها به آن لیلیوم می‌گویند. همچنین در قسمت جنوبی شهر بره‌سر ،ییلاقات زیبای استل‌سرا (استخر سرا) و ییلاق ویستان در منطقه‌ای جنگلی واقع شده که دارای مناظری زیبا و چشم‌اندازهای پیرامونی بی‌نظیر است.همچنین آبشار طبیعی شارشار در بره‌سر قدیم و به فاصله ۵۰۰ متری مرکز شهر قرار دارد. در جنوب شهر، مرقد مطهر امامزادگان عبدا… و قاسم از نوادگان امام موسی کاظم(ع) واقع شده که هر ساله ۲۸ صفر ، عاشقان و مریدان اهل بیت(ع) جهت عزاداری در این مکان گرديكديگر می‌آیند.


جنگل مازیچال

 

 مهر؛ ماه گردش‌های طلایی

جنگل مازیچال، یکی از جاذبه‌های طبیعت‌گردی کلاردشت و ایران است. چشم‌انداز بسیار زیبای روستای مازیچال با دیدی وسیع از رامسر تا چالوس، موقعیتی بی‌نظیر به این دهکده کوهستانی بخشیده است. نام‌گذاری مازیچال به دلیل وجود درخت بلوط در این منطقه بوده است.در گویش محلی مردم منطقه، مازی به معنای درخت بلوط است و چال به معنای گودال و چاله؛ بنابراین مازیچال به گودال‌ها و دره‌هایی مملو از درختان بلوط (مازی) اشاره دارد که از قدیم در منطقه وجود داشته‌اند.


کوه های گِل افشان چابهار

 

 مهر؛ ماه گردش‌های طلایی

یکی از مناطق دیدنی شهرستان چابهار ،کوه‌های گل‌افشان است. در بالاترین نقطه کوه، چاله‌ای به قطر کمتر از یک متر و به عمق حدود نیم متر وجود دارد که با گل پوشیده شده است. در فواصل زمانی حدود یک دقیقه، مقداری گل با صدای خاصی شبیه به ترکیدن یک حباب، از چاله خارج و به اطراف پراکنده می شود و منظره ای بسیار عجیب و حیرت آور به‌وجود می‌آورند.

 


لفور سوادكوه

 

 مهر؛ ماه گردش‌های طلایی

دهستان لفور در شهرستان سوادکوه شمالی در استان‌مازندران قرار دارد. این منطقه ، دارای ناحیه جنگلی است که بسیار بکر و زیباست. منطقه جنگلی خربمرد در این ناحیه، چشم هرکسی را خیره می‌کند.

 


جنگل خلخال- اسالم

 

 مهر؛ ماه گردش‌های طلایی

جاده خلخال- اسالم که شهرستان خلخال در اردبیل را به اسالم در گیلان وصل می‌کند، یکی از رویایی‌ترین منطقه‌های ایران است. طبیعت بکر، زیبایی‌های جنگلی، آبشار ، دریاچه و هوای عالی، این جاده را به مقصدی گردشگری تبدیل کرده است. این جاده در فصل سرما با بارش سنگین مواجه است. پس تا دیر نشده کوله‌تان را بردارید و یکی از زیباترین نقاط دنیا را ببینید.

 


آبشار وارک، آبشاری با سرچشمه سنگی

 

 مهر؛ ماه گردش‌های طلایی
آبشار وارک نیز در غرب گردنه نوژیان، بخش‌پاپی در جنوب شرقی خرم آباد قرار دارد و یکی از زیباترین آبشارهای کشور است؛ فاصله این آبشار تا شهر خرم‌آباد حدود ۶۰ کیلومتر است.سرچشمه آبشار وارک، یک صخره سنگی است که پس از طی حدود ۱۵ متر از صخره دوم فرو ریخته و آبشار دوم را به وجود می آورد. آبشار وارک در نزدیکی آبشار نوژیان قرار دارد.

در فصل کم آبی، ارتفاع قسمت اول این آبشار بی نظیر، هفت متر با عرض حدود ۱۲ متر و قسمت دوم 15.5 متر با عرض 5.56 متر است؛ به‌گونه‌اي که یکی از زیباترین منظره ها را در این منطقه می توان دید.حداکثر ارتفاع آبشار وارک به ۵۷ متر می رسد و عرضی معادل ۵۰متر را در بر می گیرد. اطراف این آبشار، پوشیده از درختان بلوط، گلابی، زالزالک و… است.

 


آبشار سرکانه و افرینه

 

 مهر؛ ماه گردش‌های طلایی
آبشار سرکانه در روستای گریت بخش پاپی در فاصله 50 کیلومتری شهرستان خرم آباد قرار دارد.این آبشار زیبا دارای ارتفاع 15 متر وعرض 17 متر بوده و از جمله جاذبه های طبیعی وگردشگری دیدنی استان لرستان محسوب مي‌شود.

فاصله این آبشار تا بخش پاپی حدود یک ساعت پیاده‌روی است. این آبشار در گویش محلی به «تاف هفت چشمه» نیز معروف است. همچنین پوشش جنگلی اطراف آبشار را در ختان بلوط ، زالزالک و مو، در برگرفته است.آبشار افرینه نیز در کنار روستایی به همین نام در مسیر جاده بین المللی خرم آباد به اندیمشک قرار دارد و آین آبشار زیبا در فصل بهار و تابستان علاقه‌مندان و گردشگران زیادی را به خود جلب می کند.

 


شهرستانک؛ سرزمین رویاها

 

 مهر؛ ماه گردش‌های طلایی
در جاده تهران – چالوس و در 20 کیلومتری گچسر، جاده فرعی‌ای وجود دارد که شما را به این روستای زیبا می‌رساند. جاده تا خود روستا آسفالت است و لازم نیست نگران مسیر باشید. «آن شرلی» را یادتان هست که چگونه در جاده پر دار و درختی راه می‌رفت و شعر می‌خواند؟ حالا آن جاده زرد و نارنجی را می‌توانید در جاده ورودی به روستا ببینید. منشاد؛ با ستاره‌هایی درمشت

برای رفتن به این روستا باید اول خودتان را به یزد برسانید. از میدان ابوذر، هم تاکسی برای روستا وجود دارد و هم مینی بوس‌هایی که شما را بین یک تا یک ساعت و نیم به روستا می‌رسانند. منشاد، بهشت اهالی کویر است. درخت‌های سر سبز و سر به فلک کشیده روستا و رود باریکی را که از بالا دست روستا شروع می‌شود و از وسط روستا می‌گذرد، تا با چشم خودتان نبینید باورتان نمی‌شودكه وسط بیابان بی‌آب و علف کویر مرکزی، چنین منظره‌هایی وجود داشته باشد. روستا پر از درخت‌های سپیدار است که حالا فصل بر گ‌ریزان‌شان سر رسیده‌است.

 


ساوه؛ سرخی انار از تو

 

مهر؛ ماه گردش‌های طلایی 

رفتن به ساوه ،کار سختی نیست. اگر در یکی از شهرهای تهران، اصفهان، کاشان، همدان، قم یا زنجان زندگی می‌کنید، فقط کافی است یک صبح نه چندان زود از خانه بیرون بزنید و بعد از دو تا چهار ساعت رانندگی، به این شهر خوش آب و هوا برسید. باغ‌های انار در اطراف شهر هستند و اگر باغبان خوش ذوقی سر راه‌تان سبز شد، کمرویی را کنار بگذارید و سرش خراب شوید تا هم از آویزان‌شدن از درخت و چیدن انار لذت ببرید و هم از قدم زدن بین درخت‌های نه چندان بلند انار.

 


سردشت؛ چهره متفاوت جنگ

 

 مهر؛ ماه گردش‌های طلایی

برای ما اسم سردشت و اهالی اش با جنگ و بمباران شیمیایی گره خورده است. سردشت، شهر جمع و جوری در استان آذربایجان غربی است. اگر از شهر حسابی خوش‌تان آمد و ماندنی شدید، هتل شهر جای خوبی برای یک اقامت کوتاه است. سردشت درست وسط یک دشت سرسبز و خوش آب و هوا قرار گرفته است. فقط کافی است کمی ‌از شهر خارج شوید تا خودتان را وسط یک دشت به شدت وسیع و سرسبز ببینید .

 


به جندق سفر کنید

 

 مهر؛ ماه گردش‌های طلایی
حیف است که در پاییز، کویر را تجربه نکنید. پیشنهاد ما برای کویرگردی، مرنجاب و مصر نیست بلکه جندق است. جندق از توابع شهرستان خور است که در 350 کیلومتری شمال شرقی اصفهان قرار دارد. جندق از شمال به کویر بزرگ، از غرب به کویر ریگ جن و سلسله کوه‌های جندق، از جنوب به بیابان‌های اطراف خور و از شرق به حاشیه جنوبی دشت کویر محدود می‌شود. شهری کویری که آسمانش، منجم‌ها و علاقه‌‌مندان به ستاره‌‌شناسی را به خود جذب می‌کند.

وقتی به جندق سفر می‌کنید، فرصت دارید تا شترسواری را تجربه کنید. علاوه بر این، حیات‌وحش جندق نيز با کل و بز، قوچ و میش، خرگوش، قمری، کبک و تیهو و پاقرقره، انواع روباه معمولی و روباه شنی، گرگ، عقاب و البته پلنگ و یوزپلنگ جذابیت‌های خاصی را در این منطقه ایجاد کرده است. اگر سفر به جندق خیلی برای‌تان جذاب بود، می‌توانید از همان جا به کویر«ریگ جن» که در نزدیکی جندق قرار دارد و وجه ماجراجویانه سفرتان را به اوج می‌رساند نيز سری بزنید. ریگ جن به مثلث برمودای ایران معروف است و ویژگی‌های خاصی دارد؛ به همین دلیل بهتر است با تور به این منطقه بروید.



سلام پرشین کاملترین مرجع ایرانگردی و گردشگری


وب سایت کارناوال: می خواهیم به یک مقصد متفاوت دعوتتان کنیم و شما را از جاذبه ای شگفت انگیز در کشورمان آگاه سازیم….

این که می گوییم شگفت انگیز، به این معنی نیست که باید در سفر امروز به دنبال چیزهای عجیب و غریب باشید و سر از رمز و راز ها در بیاورید. برعکس، آنچه که امروز مقصدمان را متفاوت جلوه می دهد، سادگی آن است و تنها یک عنصر در آن به وفور به چشم می خورد : ” نمک “.

تا چشم کار کند نمک می بینی و لباس سپیدی که سراسر زمین را پوشانده است. گاه عناصر طبیعت به کمک آمده اند تا این یک دستی را در هم شکنند و با رنگ های تازه جانی دیگر به تصویری که پیش روی شماست بدهند. در گوشه ای دیگر همین نمک سپیدرنگ به شکل های دیگری در آمده تا معادلات را در ذهن شما بر هم بزند و طعم شور خود را در همه جا بگستراند.

قرار نیست که نمک با طعم بخشیدن به غذاهایتان برای شما لذت بخش باشد بلکه اینبار می خواهد زیبایی اش را به رخ بکشد و نمایشی بی نظیر را برایتان به راه بیاندازد. این ماده ی سپید قرار است مزه ای متفاوت از سفر را برایتان خلق کند… مزه ای که تا همیشه زیر دندانتان می ماند و طعمش را از خاطر نمی برید…

حالا کوله بارتان را جمع کنید و با ما راهی استان بوشهر شوید…

گنبد نمکی جاشک | شاهکار یک نفرین افسانه ای
چرا گنبد نمکی جاشک؟
  •     این پدیده ی طبیعی، بزرگترین گنبد نمکی خاورمیانه است و یکی از میراث ارزشمند طبیعی ایران محسوب می شود.
  •     مناظری که در جای جای این منطقه وجود دارند به گونه ای هستند که شاید مانندشان در هیچ جای دیگری نبینید.
  •     این گنبد نمکی یکی از فعال ترین و زیباترین گنبدهای نمکی ایران می باشد و به عنوان یک سرمایه ی ملی با قدمت ۶۰۰ میلیون سال بسیار حائز اهمیت است.
گنبد نمکی جاشک | شاهکار یک نفرین افسانه ای
 گنبد نمکی جاشک | شاهکار یک نفرین افسانه ای

 

آشنایی با گنبد نمکی جاشک، بزرگترین گنبد نمکی خاورمیانه

جاده ی دیر به خورموج را که در پیش بگیری و روستای جاشک را از نظر بگذرانی، ناگهان چشمت به منظره ای می افتد که شاید تا به حال ندیده باشی. منظره ای که لباس سپیدی از جنس نمک بر تن دارد و تو را به سوی دنیایی متفاوت می خواند.

 گنبد نمکی جاشک | شاهکار یک نفرین افسانه ای

 

 این پدیده ی کم نظیر با عنوان گنبد نمکی جاشک یا دشتی شناخته می شود و با وسعت ۳۶۶۶ هکتاری اش عنوان بزرگترین گنبد نمکی خاورمیانه را به خود اختصاص داده است. باید توجه داشت که این گنبد نمکی یکی از فعال ترین و زیباترین گنبدهای نمکی ایران نیز به شمار می رود و به عنوان یک سرمایه ی ملی با قدمت ۶۰۰ میلیون سال بسیار حائز اهمیت است.

 

به دلیل اهمیت گنبد نمکی جاشک، این اثر در بهمن سال ۱۳۸۶ به عنوان اثر طبیعی ملیِ فسیلی در فهرست مناطق چهارگانه تحت مدیریت سازمان حفاظت محیط زیست قرار گرفته و نام آن به عنوان هشتاد و هشتمین اثر طبیعی توسط سازمان میراث فرهنگی در ۲۰ بهمن ۱۳۸۹ در فهرست میراث طبیعی ایران ثبت گردیده است. همچنین پرونده ثبت این گنبد به همراه دیگر گنبدهای نمکی در استان های فارس، هرمزگان، قم و زنجان به یونسکو فرستاده شده و در انتظار ثبت جهانی می باشد.

گنبد نمکی چیست؟

شاید این سوال برایتان پیش بیاید که این پدیده از کجا آمده و چرا به عنوان جاذبه ای مهم برای کشورمان به شمار می رود. بد نیست پیش از ادامه ی مطلب، تعریفی کلی از گنبدهای نمکی داشته باشیم تا بدون هیچ علامت سوالی از مرور زیبایی های جاشک لذت ببرید.

گنبد نمکی جاشک | شاهکار یک نفرین افسانه ای 

 

گنبد نمکی جاشک | شاهکار یک نفرین افسانه ای 

 

گنبدهای نمکی یکی از پدیده‌های زمین‌شناختی هستند، یک هسته ی مرکزی از نمک دارند و از لایه‌های بزرگ نمک زیرزمینی و به صورت گنبدی، شکل گرفته اند. هنگامی که نمک با لرزش های ناگهانی همچون زلزله مواجه می شود مثل یک ماده ی ارتجاعی عمل می‌کند. حرکات بالا و پایینی لایه های نمکی باعث ایجاد برجستگی هایی در زمین می گردد و گنبد نمکی شکل می گیرد. شکل تمامی گنبدهای نمکی یکسان نیست و بسته به سنگ های پوششی آنها، فشار درونی و میزان آن متغیر می باشد.

در ایران ،گنبدهای نمکی در سطح وسیعی از ارتفاعات زاگرس و ایران مرکزی وجود دارند و نزدیک به  ۱۱۴ گنبد نمکی در نواحی جنوب ایران و استان‌های هرمزگان و بوشهر شناسایی شده است.

 دیدنی ها و تفریحات گنبد نمکی جاشک

در جاشک جلوه های دیدنی زیادی انتظارتان را می کشند که هر یک شگفتی خاصی را در خود پنهان کرده اند:

۱- لباس سپید نمکین

با دیدن رنگ سفید نمک ها شاید به فکرتان هم نرسد که این ها همه حاصل طعم شور طبیعت هستند چرا که از جاده کنگان – بوشهر قسمت های بلند این پدیده همچون کوه های برفی در یک دشت به نظر می رسند. این جلوه ی شگفت انگیز هر چشمی را به خود خیره می کند و شما را مبهوت خود می نماید.

 گنبد نمکی جاشک | شاهکار یک نفرین افسانه ای

 

۲- یخچال های نمکی یا نمک چال ها

یخچال های نمکی از دیگر جاذبه های این منطقه به شمار می روند. این جاذبه ها که در نتیجه ی حرکت توده های نمکی در جهت شیب زمین شکل گرفته اند، در بخش شمال غربی گنبد قابل دیدن هستند و در حاشیه کناره ی آن خودنمایی می کنند.

به دلیل شباهت این پدیده به یخچال های یخی عنوان یخچال های نمکی یا نمک چال را به آنها داده اند در حالیکه بر عکس یخچال ها که سرما را حفظ می کنند، نمک چال ها می توانند گرما را در خود حفظ کنند. نمک چال ها از دیدنی های زیبای جاشک هستند که همچون چاله های بزرگ و کوچکی دیده می شوند. در اثر تبخیر آب در در مسير آب های روان و چشمه های نمکی اشکال خاصی در این چاله ها شکل گرفته اند که درخششی شبیه الماس دارند و بسیار چشم نواز هستند.

 

گنبد نمکی جاشک | شاهکار یک نفرین افسانه ای
 ۳- آبشارهای نمکی

 آیا شما هم فکر می کنید همه ی آبشارها در قلب جنگل و در منطقه های سرسبز شکل گرفته اند؟ باید بگوییم که گنبد جاشک این معادله را در ذهن شما بر هم می زند و با آبشارهایش به استقبال شما می آید. این آبشارها در مسیر طبیعیِ جریانِ آب گنبد قرار دارند و در فصول کم آبی به دلیل تبخیر کامل آب، بلورهای ضخیم و زیبای نمکین در جهت جریان آب ها و در مسیر آنها تشکیل می شوند تا یکی از دیدنی ترین مناظر هستی را خلق کنند. اواسط بهار تا اواسط پاییز بهترین زمان برای دیدن این آبشارها است.

 

 گنبد نمکی جاشک | شاهکار یک نفرین افسانه ای
  ۴- غارهای نمکی

غارهای نمکی بخشی دیگر از شگفتی های طبیعت را به نمایش گذاشته اند. این غارها که بر اثر انحلال رسوبات نمکی شکل گرفته اند در گوشه گوشه ی گنبد خودنمایی می کنند. با ورود به آنها چشمتان به بلورهای نمکی می افتد که به صورت استالاگمیت و استالاکتیت خودشان را نمایان ساخته اند. طول غارها متفاوت است؛ شاید چشمتان به غاری کوچک بیفتد که ۳۰ تا ۵۰ متر طول دارد و یا غارهای ۳۰۰ متری و ۵۰۰ متری را ببینید. شاید هم گذرتان به بزرگترین غار منطقه با طول ۱۵۰۰ متر افتاد که به نام غار پلکانی شناخته می شود.

هر کدام از این غارها به دلیل شکل های قندیل ها (استالاگمیت و استالاکتیت ها) نامی خاص به خود گرفته اند. یکی از این غارها غار انگوری است که درون آن قندیل‌هایی به شکل خوشه‌های انگور از سقف و دیواره غار آویزان شده‌ اند و آن را از بقیه ی غارها متمایز ساخته اند. غار دیگری نیز به نام غار شاخه نبات شهرت دارد و قندیل‌های سفید و یک دست در آن همچون شاخه نبات به نظر می رسند.

 گنبد نمکی جاشک | شاهکار یک نفرین افسانه ای

 

غار سدنمکی یا غار پنجه عقاب نیز غار های دیگر این منطقه هستند. غار های این منطقه به حدی زیاد اند که شاید بعضی از آنها اصلا به چشم نیایند و بدون نام بمانند.

در گذشته این غارها محلی برای درمان بیماری های تنفسی بود و برای کسانی که دچار بیماری‌های تنفسی مثل سینوزیت، آسم و برونشیت  بودند، رفتن به درون غارهای نمکی را توصیه می کردند تا تنفس هوای آن جا موجب بهبودشان شود. امروزه علم دلیل این امر را کشف کرده و ثابت نموده است که هوای داخل غارهای نمکی باعث باز شدن مجاری تنفسی بیمار می شود.

 ۵- اثرات فرسایشی

 پوشش نمکی منطقه با اثرات ناشی از فرسایش آبی و بادی مزین شده و نقش و نگاری خاص را پدید آورده است. باد و جریان آب، خاک های نرم و سست را فرسوده کرده و پدیده هایی قارچ مانند را به وجود آورده اند. ستون ها و قله ها در جای جای منطقه رو به آسمان رفته اند. ستون هایی که گاه قسمت بالاییشان از بدنه ی آنها پهن تر است و از ۱۰ سانتی متر تا چند ده متر ارتفاع دارند.

 گنبد نمکی جاشک | شاهکار یک نفرین افسانه ای

 

شاید بتوان تخت دیو یا دودکش جن را زیبا ترین پدیده ی فرسایشی گنبد جاشک دانست. این پدیده به صورت ستونهایی در میان نمک های گنبد دیده می شود که به دلیل اختلاف در میزان فرسایش پذیری سنگ ها به وجود آمده است. این پدیده های فرسایشی نیز به دلیل شکلشان نام خاص خود را دارند. ستون انگشت خدا یا کلاه به سر از نام های آنها هستند. برخی معتقدند این ستون ها همچون نگهبانانی استوار و همیشگی از گنبد محافظت می کنند.

 پلایا نیز از پدیده‌های زیبای فرسایش حاصل از گنبدهای نمکی است که در دشت های دامنه ای پایین دست گنبدها دیده می شوند. پلایا یا دریاچه خشک یکی از اشکال ژئومورفولوژیکی می باشد که در کم ارتفاع ترین قسمت حوضه آبریز و یا دشت‌های سطحی شکل می گیرد. در جاشک نیز به دلیل شور بودن آب های فصلی حاصل از گنبدها و جاری شدن آن بر روی دشت و تمرکز در نواحی خط‌القعر (ژرف ترین نقطه) رودخانه ها، پلایا به صورت پهنه‌های نمکی دیده می شود.

۶- نمک های رنگین

 گنبد نمکی جاشک | شاهکار یک نفرین افسانه ای

 

 تصور همه ی ما از نمک، ماده سفید رنگی است که در همه ی آشپزخانه ها پیدا می شود اما جالب است بدانید که در طبیعت نمک های رنگین نیز وجود دارند. گنبد نمکی جاشک میزبان کانی ها و بلورهای فراوانی است که به دلیل وجود عناصری خاص، رنگ های متنوع قرمز، قهوه‌ای، زرد، سیاه و نارنجی را بر سپیدی لباس نمکین منطقه پاشیده و تصویری تماشایی را خلق کرده اند.

 ۷- چشمه های نمکی

 گنبد نمکی جاشک | شاهکار یک نفرین افسانه ای

 

یکی دیگر از شگفتی های گنبد نمکی جاشک چشمه‌های نمکی هستند که در جای جای آن دیده می شوند و آب شور را از اعماق زمین به روی سطح آن به جریان می اندازند تا حیات منطقه را حفظ کنند. اگر فعالیت این چشمه ها متوقف شود تمام زیبایی های جاشک و قندیل های نمکین آن از بین می روند و مرگ این جاذبه طبیعی رقم می خورد. این چشمه ها درون غارها و در سطح دره ها قرار دارند و یکی از جاذبه های دیدنی به شمار می روند.

۸- نمک فشان ها

 گنبد نمکی جاشک | شاهکار یک نفرین افسانه ای

 

 گاهی چشمه های نمک را به صورت خميری فشرده و به همراه آب به بیرون پرتاب می کنند تا در سطح گنبد به جريان بیافتند. این نمک فشان ها حدود ۳۵۰ برابر بيشتر از آب دريا، نمک دارند و جریان یافتن این خمیر نمکین گاه موجب تشکیل آبشارهایی از نمک یا همان نمک شارها می شود. تبخير زياد در کنار چشمه هاي نمکي باعث می گردد که نمک شارها به اشکال متفاوتی دیده شوند.

 ۹- دره گل کلم

 گنبد نمکی جاشک | شاهکار یک نفرین افسانه ای

 

 شگفت انگیز ترین بخش این منطقه، دره گل کلم،‌ نام دارد که سراسر سطح آن با نمک هایی که به صورت گل کلم دیده می شوند، پوشیده شده است. این نمک ها همچون یک تابلوی نقاشی به نظر می رسند و با ظرافتی خاص در اندازه ها و ابعاد گوناگون شکل گرفته اند. در برخی نقاط، نمک‌ها به صورت غنچه‌هایی در کنار هم باز شده و یکی از زیباترین مناظر را پیش رویتان قرار می دهند.

خوشگذرانی در جاشک

گشت و گذار و عکاسی : تماشای این اثر کم نظیر خلقت دنیای متفاوتی را پیش روی شما قرار می دهد و شما را غرق در زیبایی های خود می کند. در کنار لذت بردن از این منظره، ثبت تصاویر تماشایی از آن را فراموش نکنید چرا که سوژه های زیادی در سراسر این جاذبه برای ثبت در دوربین شما وجود دارند و می توانند به یک یادگاری ماندگار برای شما تبدیل شوند.

کوهنوردی: ویژگی های خاص ارتفاعات این منطقه بسیاری از کوهنوردان را راهی گنبد می کند تا بر فراز کوه های نمکین قرار گیرند و ضمن تماشای چشم اندازی حیرت انگیز، تجربه ای متفاوت را برای خود رقم بزنند.

تحقیقات علمی: ویژگی های زمین شناختی و پدیده های منحصر به فرد نیز بسیاری از کارشناسان را برای تحقیقات علمی راهی گنبد جاشک می کند تا به کشف گوشه ای دیگر از شگفتی های این پدیده طبیعی بپردازند.

 افسانه های گنبد نمکی جاشک

در هر نقطه از زمین که پدیده های طبیعی به شکلی خاص جلوه گر شوند، افسانه هایی هم برسر زبان ها می افتد. جاشک هم از این قاعده مستثنی نیست و افسانه هایی شنیدنی در مورد آن بر سر زبان محلی ها است.

جاشک، حاصل یک نفرین افسانه ای

برخی این پدیده را ناشی از یک نفرین افسانه ای می دانند و می گویند این گنبد نمکی در اثر یک نفرین بزرگ شکل گرفته و به صورت امروزی در آمده است. نقل است که در گذشته های دور بزهایی در این منطقه بودند که شیر بسیار لذیذ و خوشمزه ای داشتند و زنان را وسوسه می کردند تا شیر آنها را بدوشند.

 

اما هر کس که شیر آنها را می دوشید با همان بز تبدیل به سنگی نمکی می شد. این سنگ های نمک در کنار هم جمع شدند و آنقدر زیاد شدند تا گنبد نمکی جاشک شکل گرفت و نماد یک نفرین بزرگ شد.

جاشک، محل زندگی دیو

 درباره ی پدیده ی تخت دیو نیز افسانه ای بر سر زبان هاست و روایات مختلفی از این و آن  شنیده می شود. بر طبق این افسانه این مکان، محل حکومت و زندگی دیو بوده و وی را از آسیب در امان نگه می داشته است.

گنبد نمکی جاشک | شاهکار یک نفرین افسانه ای

 

 گنبد نمکی جاشک | شاهکار یک نفرین افسانه ای
کجا بمونیم؟

 امکانات اقامتی در جاشک وجود ندارد و کمپ زدن در این منطقه نیز توصیه نمی شود اما نگران نباشید چرا که می توانید برای اقامت از خانه های محلی و یا هتل ها و مهمانسراهای شهر های نزدیک استفاده کنید.

 

بهترین فصل سفر

 به دلیل آنکه گنبد نمکی جاشک در یک منطقه ی گرمسیری قرار دارد رفتن به آنجا در فصول گرم سال توصیه نمی شود. اما نیمه ی دوم پاییز تا اواخر زمستان فرصت خوبی است تا دیداری از این منطقه داشته باشید.

بهار و تابستان: گرمای آزار دهنده ای در منطقه حکمفرما می شود.

 پاییز و زمستان: با آنکه این دو فصل جزء فصول سرد سال هستند اما در گنبد نمکی جاشک هوا معتدل است.

 

موقعیت جغرافیایی

گنبد نمکی جاشک در بخش کاکی و بخش بردخون و در میان دو شهرستان متبوعشان دشتی و دیر در استان بوشهر قرار دارد و ۱۴۴ کیلومتری جنوب شرق بندر بوشهر قرار دارد. گنبد نمکی در دل کوه جاشک و در انتهای شمالی آن قرار دارد و مرتفع‌ترین قسمت کوه را شامل می شود.

 این منطقه از شمال شرقی به جنوب غربی امتداد یافته و از غرب با روستای گنخک در شهرستان دشتی (در فاصله ۵۵ کیلومتری شهر خورموج و ۱۵ کیلومتری شهر کاکی)، از جنوب با روستای جاشک در شهرستان دیر (در فاصله ۶۰ کیلومتری شهر دیر و ۲۴ کیلومتری شهر بردخون)، از شرق با روستای کردلان و از شمال شرقی با روستای درویشی همسایه است.

راه دسترسی

آدرس: استان بوشهر، ۱۴۴ کیلومتری شهر بوشهر، مابین شهرهای دیر و خورموج

راه دسترسی: وارد جاده بوشهر – بندرعباس شوید و در مسیر خورموج به بندر دیر قرار گیرید. در حدفاصل روستای گنخک از شهرستان دشتی و جاشک از شهرستان دیر، جاده ای خاکی به چشم می خورد که مربوط به معدن قدیمی سنگ نمک می باشد که زمانی در منطقه فعال بوده است. در ابتدای این جاده محیط بانی آن ساخته شده است و با ورود به آن و ادامه ی مسیر می توانید از سمت غرب وارد جاشک شوید.

برای دسترسی از شرق جاشک نیز در همان جاده ی اصلی بعد از پل روستای کردلان از شهرستان دشتی وارد یک جاده ی خاکی شوید که به کوهپایه‌های گنبد نمکی ختم می گردد.

گنبد نمکی جاشک | شاهکار یک نفرین افسانه ای
 ویژگی ها و مشخصات گنبد نمکی جاشک

نمک‌های سازنده ی این گنبد از سری هرمز ناشی می شوند که به دلیل چگالی کم نمک نسبت به سنگ‌های پیرامونی و وجود گسلی که از کازرون تا قَطَر امتداد یافته و بروز لرزش‌های مکرر ناشی از آن، در اواخر دوره پرکامبرین و اوایل پالئوزوئیک تشکیل شده است.

این گنبد نمکی هنوز هم فعال است اما همانقدر که هر ساله به ارتفاع آن افزوده می شود، عوامل فرسایشی نیز از اندازه ی آن می کاهند و توازنی خاص را در طبیعت پدید می آورند. رنگ هایی که در جای جای گنبد دیده می شوند ناشی از موادی است که با نمک و آب مخلوط شده اند، مقدار زیاد گوگرد رنگ زرد طلایی را به نمک ها می بخشد، وجود پتاسیم باعث رنگ نارنجی، آهن، رنگ قرمز و قهوه ای و کربن یا ذغال سنگ، رنگ سیاه را به ارمغان می آورد.

 

 ترکیب این مواد معدنی با هم مناظر خاصی را در منطقه پدید می آورند. از میان این ترکیبات می توان به ترکیب گوگرد با آهن اشاره کرد که از آن با عنوان پیریت یا طلای کاذب (طلای احمقها) یاد می شود. این ترکیب دارای جلای فلزی براقی  است و در سطح گنبد به وفور دیده می شود. بلورهای زیبای سیلیکاته و فسفاته که دارای جلای فلزی و غیر فلزی نیز هستند با تنوع رنگ ها می آمیزند تا جلوه هایی شگفت انگیز و بی نظیر را به تصویر بکشند.

پست ترین قسمت جاشک در ارتفاع ۷۰ متری و بلند ترین قست آن در ارتفاع ۱۴۹۰ متری از سطح دریا قرار دارد. طول گنبد نمکی ۱۲ کیلومتر و عرض آن ۴.۵ می باشد که قله ی نسبت به دشت اطراف حدود ۱۳۵۰ متر ارتفاع دارد.

 این جاذبه با همه ی زیبایی هایش کمی هم نامهربان است چرا که باعث شوریِ رودخانه ی مند گشته است. این رودخانه تا پیش از روستای باغان شیرین جریان دارد و آب آن  قابل شرب و استفاده کشاورزی می باشد اما همین که گذرش به کناره های گنبد نمکی می افتد و به دور آن می چرخد، شوری طبیعت را با خود همراه می کند. این اتفاق، نشان از فعالیت بالای گنبد و روان بودن آب آن تا بستر رودخانه مند دارد به گونه ای که با به راه افتادن آب بر روی دشت ها و تبخیر زیاد، نمک سطح خاک را می پوشاند و باعث شوری زمین ها می گردد.

خواص دارویی سنگ های گنبد نمکی

در گوشه گوشه ی این منطقه منبعی ارزشمند از سنگ های دارویی وجود دارد. از میان آنها می توان به دو مورد زیر اشاره کرد:

سیلیکا: سیلیکا دومین عنصر فراوان در طبیعت است و از آن برای درمان خشکی پوست و جلوگیری از سست شدن و افتادن ناخن ها استفاده می شود. جلوگیری از آلزایمر نیز یکی دیگر از خواص مهم آن می باشد.

فلورین: فلورین عنصری است که به رنگ های بنفش، بی رنگ، سیاه و صورتی در طبیعت دیده می شود. این سنگ ارزشمند باعث افزایش قدرت تشخیص مغز و پیشگیری و درمان آرتروز می گردد و ارزش درمانی بسیاری دارد.

 نقش حیاتی آب

 نمک تنها ماده ی موثر در شکل گیری این پدیده نیست. آب هم در اینجا نقشی حیاتی را بازی می کند. اگر آب نباشد نمک ها شکل خمیری و ارتجاعی پیدا نمی کنند و نمی توانند جریان یابند. شاید فکر کنید در این بیابان که نباید خبری از آب باشد! اما واقعیت این است که در زیر بلورهای نمک آب دائما در جریان است به طوری که صدای آن را می توانید بشنوید. باران های موسمی گاه تا ۲۴ ساعت نیز بر این نمک ها می بارند اما مقدار نمک به حدی زیاد است که زیاد بودن آب نمی تواند شوری را کاهش دهد.

 

آنچه که در این منطقه با آن روبه رو هستید آبی فوق اشباع است که ۱۲ برابر بیشتر از آب دریا نمک دارد و شوری آن به حدی است که اگر دستتان به آب بخورد به سرعت سفیدک های نمک را بر روی آن مشاهده می کنید. سیلاب در این سرزمین نمکین امری کاملا عادی است و می تواند دردسر ساز نیز باشد.

 گیاهانی که با شوری جاشک کنار آمده اند…

 درست است که به دلیل وجود درصد بالایی از نمک در منطقه، هیچ گونه گیاهی مجال رشد و نمو نمی یابد اما وجود مناطق آهکی کوچک و بزرگ در برخی نقاط، شرایط را برای رشد گیاهانی همچون گون،گیشدارا و قیج فراهم کرده اند.

 

در فصل زمستان و بهار نیز انواع گیاهان یک ساله سطح آهکی گنبد را می پوشانند تا لباسی تازه بر تن طبیعت کنند. دره هایی هم که تهی از نمک شارها هستند، میزبان درختچه های کُنار، اشک و بادام کوهی می باشند. بر روی دیواره های دره، گل سنگ های زیبای چند متری دیده می شوند که بیشتر در ناحیه ی شمال شرقی گنبد وجود دارند. درختان و درختچه هایی مانند بنه، كلخونگ، كهور و گز و بوته هایی چون گرامینه و درمنه، خارشتر، گون، افدرا و گیاهان شور پسند نیز به صورت پراکنده رشد می کنند.

 

 گنبد نمکی جاشک | شاهکار یک نفرین افسانه ای
میزبانی جاشک از حیات وحش

از اواخر اردیبهشت تا پایان مهر ماه تقریبا هیچ جانداری به جز مارمولک ها و خفاش ها دیده نمی شوند. بعضی از موجودات نیز در کوهپایه ها و دره های شیرینی که در پایین گنبد قرار دارند به حیات خود ادامه می دهند که از میان آنها می توان به پرندگانی همچون کبک، تیهو، گنجشک، جغد، کبوتر چاهی، باقرقره، زنبورخورها، پرستوها، بادخورك و سهره و شکارچیانی چون روباه و کفتار اشاره کرد.

 شایان ذکر است که گنبد نمکی در مسیر سلسله کوه زاگرس و بین دو کوهِ دارای چشمه های آب شیرین قرار دارد و وجود فراوان نمک در آن جاندارانی مانند قوچ و میش و کل و بز را به این منطقه کشانده است پرا که نمک یکی از خوراک های اصلی این پستانداران است.



سلام پرشین کاملترین مرجع ایرانگردی و گردشگری